Τρεις δεκαετίες μετά το ντεμπούτο τους, ο Brian Molko και ο Stefan Olsdal επανακυκλοφορούν τον πρώτο τους δίσκο με το άλμπουμ «Placebo RE:CREATED», το οποίο λειτουργεί ως ένα «director’s cut». Πώς η εμβληματική επιτυχία «Nancy Boy» παραλίγο να μείνει στο συρτάρι, πώς αντιμετώπισαν τις αντιδράσεις για την ανδρόγυνη εμφάνισή τους στο «Top of the Pops» και γιατί αποφάσισαν να αφαιρέσουν ένα didgeridoo από τις νέες ηχογραφήσεις.
Οι Placebo επιστρέφουν στις ρίζες τους με έναν τρόπο που αμφισβητεί τη συμβατική νοσταλγία της μουσικής βιομηχανίας, παρουσιάζοντας το άλμπουμ «Placebo RE:CREATED». Ο Brian Molko και ο Stefan Olsdal αποφάσισαν να ξαναπιάσουν στα χέρια τους τον ομώνυμο πρώτο τους δίσκο, τριάντα χρόνια μετά την κυκλοφορία του, για να του δώσουν τη μορφή που πάντα του άξιζε.
Η νέα αυτή κυκλοφορία ξεφεύγει από τα όρια ενός απλού remaster, αποτελώντας μία προσπάθεια να ενσωματωθούν τα 30 χρόνια της εμπειρίας τους πάνω στη σκηνή χωρίς να χαθεί ο αρχικός αυθορμητισμός. Το συγκρότημα μίλησε για αυτή τη διαδικασία λίγο πριν παραλάβει το βραβείο Pride Icon στα PEUGEOT Attitude PRIDE Awards, σε μία κοινή συνέντευξη στα περιοδικά Attitude και Rolling Stone UK.
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκε, όπως ήταν φυσικό, το «Nancy Boy», το τραγούδι που παραμένει μέχρι σήμερα το πιο στενά συνδεδεμένο με το όνομά τους. Η αλήθεια είναι ότι αυτός ο ύμνος της εναλλακτικής σκηνής παραλίγο να μην είχε γραφτεί ποτέ.
Όλα ξεκίνησαν όταν ο Stefan Olsdal δάνεισε στον Brian Molko ένα τετρακάναλο κασετόφωνο Tascam για να πειραματιστεί. Το πρώτο τραγούδι που ηχογράφησε σε μορφή demo ο Molko ήταν το «36 Degrees», ενώ αμέσως μετά συνέθεσε τις συγχορδίες για το «Nancy Boy».
Ο τραγουδιστής, ωστόσο, είχε σοβαρές αμφιβολίες για το αν έπρεπε να χρησιμοποιήσει αυτές τις συγχορδίες επειδή του ακούγονταν υπερβολικά εμπορικές. Εκείνη την περίοδο άκουγε πολύ το συγκρότημα Sonic Youth και δεν ήταν σίγουρος αν ήθελε να ακολουθήσει μία τόσο mainstream κατεύθυνση.
«Έχω αυτή την ιδέα, αλλά δεν ξέρω καν αν μου αρέσει. Θα σου παίξω αυτές τις συγχορδίες, αλλά είναι λίγο σε ματζόρε κλίμακα, είναι λίγο κλασικό rock…», είπε ο Brian Molko στον Stefan Olsdal την επόμενη ημέρα που τον επισκέφτηκε στο σπίτι του.
Ο Olsdal όμως αντέδρασε με ενθουσιασμό, βλέποντας αμέσως την προοπτική του τραγουδιού. «Αυτό είναι ένα απίστευτα μεγάλο hook. Πρέπει να κάνουμε κάτι με αυτό», απάντησε αμέσως στον Molko με ένα τεράστιο χαμόγελο.
«Το λάτρεψα. Είχα πάντα μία αδυναμία στην pop μουσική», εξήγησε ο Stefan Olsdal κατά τη διάρκεια της πρόσφατης συνέντευξης.
«Ποτέ δεν τη φοβηθήκαμε αυτή. Κάτι δεν χρειάζεται να είναι περίπλοκο για να σε αγγίξει συναισθηματικά. Ή για να αξίζει κάτι», συμπλήρωσε ο Brian Molko, υπερασπιζόμενος την απλότητα στη σύνθεση.
Η μελωδία ήταν τόσο άμεση που έπρεπε οπωσδήποτε να αξιοποιηθεί, όμως ο Molko ένιωθε την ανάγκη να εξισορροπήσει τη γλυκύτητά της. Λόγω της αγάπης του για τους Sonic Youth, αποφάσισε να ανεβάσει την ένταση στα πετάλια παραμόρφωσης της κιθάρας του.
Αυτός ο συνδυασμός μιας εξαιρετικά κολλητικής pop μελωδίας με έναν βρώμικο και άγριο punk ήχο κιθάρας ήταν που έκανε το «Nancy Boy» τόσο συναρπαστικό. Το αποτέλεσμα ήταν ένα τραγούδι που δύσκολα μπορούσε να αντιπαθήσει κανείς, αλλά ταυτόχρονα διατηρούσε έναν έντονο underground χαρακτήρα.
Η επιτυχία που ακολούθησε ξεπέρασε κάθε προσδοκία των μελών του συγκροτήματος. Έμειναν άναυδοι όταν το τραγούδι μπήκε στο Top 20 των charts στο Ηνωμένο Βασίλειο, και ακόμη περισσότερο όταν έφτασε στο Top 5.
Στο τέλος του 1996, οι δυο τους κάθονταν στο σπίτι του Olsdal και άκουγαν την αντίστροφη μέτρηση του χριστουγεννιάτικου chart, ανακαλύπτοντας ότι το «Nancy Boy» είχε φτάσει στο No. 4. Αυτή η εξέλιξη τους έφερε ξαφνικά καλεσμένους στη διάσημη τηλεοπτική εκπομπή «Top of the Pops».
«Αυτή ήταν μία μεγάλη στιγμή», θυμάται ο Stefan Olsdal. Στα παρασκήνια της εκπομπής είχαν μάλιστα την ευκαιρία να γνωρίσουν για πρώτη φορά τους Depeche Mode.
Η εμφάνισή τους στην τηλεόραση, ωστόσο, συνοδεύτηκε από έντονες αντιδράσεις από ένα μέρος του συντηρητικού κοινού της εποχής. Το δίκτυο έλαβε περίπου 43 παράπονα από τηλεθεατές που δεν μπορούσαν να καταλάβουν αν ο τραγουδιστής ήταν αγόρι ή κορίτσι.
«Εντάξει, κάτι πρέπει να κάνουμε σωστά», σκέφτηκε τότε ο Brian Molko, αποφασίζοντας ότι έπρεπε απλώς να συνεχίσουν στον ίδιο δρόμο. Εκείνη την περίοδο δεν μπορούσαν να φανταστούν ότι αυτή η αρχή θα οδηγούσε σε μία καριέρα τριάντα ετών.
Πολλά συγκροτήματα που εμφανίζονταν στο «Top of the Pops» κατέληγαν γρήγορα στην αφάνεια, δουλεύοντας τελικά ως προσωπικό ασφαλείας. Οι Placebo όμως ακολούθησαν μία εντελώς διαφορετική πορεία, καθώς το σύμπαν είχε άλλα σχέδια για αυτούς.
Η κυκλοφορία του «Placebo RE:CREATED» έρχεται να τιμήσει αυτή τη διαδρομή χωρίς να καταφεύγει στην εύκολη λύση της επανέκδοσης. Ο Molko τονίζει ότι σε ορισμένα σημεία του δίσκου, ο 53χρονος Brian κάνει ντουέτο με τον 22χρονο εαυτό του.
«Δεν θέλαμε να κάνουμε κάτι πρόχειρο για αυτή την επέτειο των τριάντα ετών. Τα περισσότερα συγκροτήματα κάνουν remaster σε έναν δίσκο και σε αναγκάζουν να τον αγοράσεις ξανά», εξήγησε ο Brian Molko.
Η πρόθεσή τους ήταν να προσφέρουν κάτι με πραγματικό περιεχόμενο, διατηρώντας την ταυτότητα του πρώτου άλμπουμ και φέρνοντάς το ηχητικά στον 21ο αιώνα. Σε αυτό βοήθησε και η εμπειρία που απέκτησαν παίζοντας αυτά τα τραγούδια ζωντανά όλα αυτά τα χρόνια.
Το «Bionic», για παράδειγμα, είναι ένα από τα τραγούδια που παίζουν περισόοτερο στις συναυλίες τους. Στόχος τους ήταν να μεταφέρουν αυτή τη ζωντανή ενέργεια που βιώνουν οι θεατές σήμερα πίσω στις αυθεντικές ηχογραφήσεις του στούντιο.
Αυτή η διαδικασία βοήθησε τον Molko να κατανοήσει καλύτερα τη συναισθηματική του σχέση με το παρελθόν. Στο μυαλό του είχε διαμορφώσει την εντύπωση ότι ο πρώτος δίσκος ακουγόταν φθηνός και ερασιτεχνικός, κάτι που αποδείχθηκε εντελώς λανθασμένο όταν τον άκουσε ξανά προσεκτικά.
Οι ερμηνείες τους ήταν εξαιρετικές, όμως τότε τους έλειπε η εμπειρία της εργασίας σε ένα επαγγελματικό στούντιο ηχογράφησης. Δεν γνώριζαν πώς να χρησιμοποιήσουν το στούντιο σαν ένα επιπλέον μουσικό όργανο.
Εκείνη την εποχή λειτουργούσαν ως ένα κλασικό power trio, αποτελούμενο αποκλειστικά από ντραμς, μπάσο και κιθάρα. Ο Molko μάλιστα παραδέχεται ότι δεν ήταν ο καλύτερος κιθαρίστας, αλλά έπρεπε να παίξει κιθάρα επειδή ο Olsdal ήταν ο καλύτερος μπασίστας του συγκροτήματος.
Μπαίνοντας τότε στο στούντιο, το μόνο που ήξεραν να κάνουν ήταν να αποτυπώσουν τον ήχο που έβγαζαν στις ζωντανές τους εμφανίσεις. Τώρα όμως, ένιωσαν ότι τα τραγούδια άξιζαν να αποκτήσουν μία πιο ολοκληρωμένη μορφή.
«Συνεχίζουμε να το αναφέρουμε ως το director’s cut», ανέφερε ο Stefan Olsdal σχετικά με τον νέο δίσκο. Εξήγησε ότι παρόλο που δεν ακούνε συχνά το παλιό τους υλικό, πάντα αναρωτιούνταν αν θα μπορούσαν να το κάνουν καλύτερο.
«Και ο Brian με πήρε τηλέφωνο και μου είπε: “Ίσως αυτή είναι η κατάλληλη στιγμή να γυρίσουμε πίσω.” Απλώς για να το επαναπροσεγγίσουμε και να δούμε αν μπορούμε να το φέρουμε στο σήμερα», πρόσθεσε ο Olsdal.
Η νέα έκδοση ολοκληρώνει τον αρχικό δίσκο χωρίς να αλλοιώνει τις ερμηνείες και τις αρχικές ηχογραφήσεις που είχαν γίνει τότε. Οι αλλαγές που έγιναν ήταν πολύ συγκεκριμένες και στοχευμένες.
«Δεν έχουμε αφαιρέσει πραγματικά τίποτα, εκτός από ένα didgeridoo», αποκάλυψε ο Brian Molko. Ο Olsdal συμπλήρωσε με χιούμορ ότι αφαιρέθηκαν επίσης και μερικά bongos.
«Υπάρχει εκείνο το παλιό αστείο ότι οι Beatles ήταν τόσο φτιαγμένοι που επέτρεψαν ακόμα και στον ντράμερ να τραγουδήσει. Εμείς πρέπει να ήμασταν τόσο φτιαγμένοι που επιτρέψαμε στον ντράμερ να ηχογραφήσει το didgeridoo του», αστειεύτηκε ο Molko.
«Περισσότερη ζωή. Περισσότερη εμπειρία. Λιγότερο didgeridoo», σχολίασε χαρακτηριστικά ο Molko για τη νέα κατεύθυνση. Αυτή η φιλοσοφία του «director’s cut» επέτρεψε επίσης στο συγκρότημα να επαναφέρει κομμάτια που είχαν κοπεί από τις αρχικές ταινίες.
Ανακάλυψαν διαφορετικές φωνητικές ερμηνείες σε διάφορα σημεία, τις οποίες τότε δεν είχαν το θάρρος να χρησιμοποιήσουν. Παράλληλα, αποφάσισαν να φέρουν στο προσκήνιο και να ολοκληρώσουν ένα κρυφό τραγούδι που υπήρχε στο αρχικό CD.
Πρόκειται για το ορχηστρικό θέμα «HK Farewell», το οποίο είχε ηχογραφηθεί σχεδόν αυτοσχεδιαστικά την ώρα που το έγραφαν. Τότε απλώς κάθονταν και πειραματίζονταν με τα όργανα, ενώ κάποιοι είχαν στήσει μερικά μικρόφωνα γύρω τους για να τους καταγράψουν.
Τριάντα χρόνια μετά, η επιστροφή σε αυτό το τραγούδι για να το ολοκληρώσουν τους χάρισε μία βαθιά αίσθηση ικανοποίησης.
Η κίνηση των Placebo να αναμετρηθούν με το παρελθόν τους μέσω του «Placebo RE:CREATED» δείχνει μία σπάνια καλλιτεχνική ωριμότητα. Αντί να εγκλωβιστούν σε μία στείρα αναπαραγωγή της νοσταλγίας, επιλέγουν να συνομιλήσουν με τον νεότερο εαυτό τους με όρους του σήμερα.
Σε μία μουσική βιομηχανία που συχνά ανακυκλώνει το παρελθόν για καθαρά εμπορικούς λόγους, αυτή η προσέγγιση προσφέρει μία ειλικρινή καλλιτεχνική κατάθεση. Αποδεικνύει ότι τα σπουδαία τραγούδια παραμένουν ζωντανοί οργανισμοί που μπορούν να εξελίσσονται μαζί με τους ανθρώπους που τα δημιούργησαν, αντί να μετατρέπονται σε μουσειακά εκθέματα.
