Αναπολώντας τη συνάντησή τους στο Νάσβιλ λίγους μήνες πριν από τον θάνατό της, οι U2 αποκαλύπτουν πώς ένα τραγούδι που θεωρήθηκε «υπερβολικά ιρλανδικό» έδωσε τη θέση του σε ένα απρόσμενο ντουέτο, το οποίο έκλεισε οριστικά τη δισκογραφία της Dolly Parton.
Η κυκλοφορία του 16ου άλμπουμ των U2 με τίτλο «Carnaval De Luz» —του πρώτου δίσκου τους με πρωτότυπο υλικό έπειτα από εννέα ολόκληρα χρόνια— επιφύλασσε στο φινάλε του μια από τις πιο συγκινητικές στιγμές. Το τραγούδι «Torn», ένα φορτισμένο ντουέτο ανάμεσα στον Bono και την Dolly Parton, αποτελεί την τελευταία ηχογράφηση που πραγματοποίησε ποτέ η εμβληματική καλλιτέχνιδα της country.
Η Parton μπήκε στο στούντιο στο Νάσβιλ τον περασμένο Ιούνιο, μόλις δύο μήνες πριν φύγει από τη ζωή στις 25 Αυγούστου σε ηλικία 80 ετών, αφήνοντας πίσω της μια σπάνια μουσική παρακαταθήκη.
Σε εμφάνισή τους στην εκπομπή «Jimmy Kimmel Live!», τα μέλη του ιρλανδικού συγκροτήματος μοιράστηκαν το παρασκήνιο αυτής της απρόσμενης συνάντησης. Η αρχική προσέγγιση δεν προμήνυε την τελική μορφή του τραγουδιού.
Οι U2 είχαν προτείνει αρχικά στην Parton ένα folk τραγούδι με τίτλο «Lifelong», το οποίο ο Bono περιέγραψε ως μια ελαφρώς μεθυσμένη και ζαλισμένη εξιστόρηση ενός γάμου. Η αντίδραση της τραγουδίστριας, ωστόσο, ήταν άμεση και αφοπλιστικά ειλικρινής: απέρριψε την πρόταση, σχολιάζοντας με το γνωστό της χιούμορ πως το ύφος ήταν «κάπως υπερβολικά ιρλανδικό» για τις δικές της συνήθειες.
Αντί να αποσυρθεί, η Dolly Parton πήρε την πρωτοβουλία και πρότεινε στους U2 να δουλέψουν πάνω σε ένα δικό της ημιτελές υλικό.
«Μας είπε, “Κοιτάξτε, έχω ξεκινήσει ένα τραγούδι και μπορείτε να το πάτε κάπου αλλού. Θα ήθελα να δω πού θα το φτάσετε, ίσως και να μου αρέσει αυτό που θα κάνετε”», εξήγησε ο Bono. «Το υπονοούμενο, βέβαια, ήταν ξεκάθαρο: αν δεν της άρεσε το αποτέλεσμα, δεν θα έβλεπε ποτέ το φως της ημέρας», συμπλήρωσε γελώντας.
Η εμπιστοσύνη που έδειξε η Dolly Parton εξέπληξε βαθιά τους U2, οι οποίοι αποφάσισαν να πειραματιστούν με τον ήχο.
«Ήταν πραγματικό σοκ το γεγονός ότι ήταν πρόθυμη να εμπιστευτεί τη μουσική της μοίρα στα χέρια μας», σημείωσε ο κιθαρίστας The Edge. «Δοκιμάζαμε κάτι που κινούνταν σε πιο sci-fi country μονοπάτια, αλλά εκείνη ήταν απόλυτα ανοιχτή και πρόθυμη να ακολουθήσει την ιδέα μας», πρόσθεσε.
Υπό την παραγωγή του Jacknife Lee, το «Torn» εξελίχθηκε σε μια ιδιαίτερη ηχητική σύνθεση όπου τα υπομονετικά κρουστά και τα αιθέρια synthesizers συναντούν την κιθάρα pedal steel του Daniel Lanois, μακροχρόνιου συνεργάτη του συγκροτήματος.
Συνυπογράφοντας το τραγούδι μαζί με τον Johnny McDaid των Snow Patrol, οι U2 διατήρησαν την αρχική μελωδική ευαισθησία της Parton, αλλάζοντας όμως ριζικά τον θεματικό προσανατολισμό των στίχων.
Ενώ το τραγούδι είχε αρχικά γραφτεί ως ένα ερωτικό δίλημμα ανάμεσα σε δύο συντρόφους, μεταμορφώθηκε σε έναν βαθιά συγκινητικό προβληματισμό για τη διάλυση των ανθρώπινων δεσμών. Στο επίκεντρο βρίσκεται η οδύνη μιας μητέρας που βλέπει την οικογένειά της να σπαράσσεται από εσωτερικές διαμάχες, σε μια εικόνα που λειτουργεί παράλληλα ως παραβολή για την κοινωνική και πολιτική πόλωση της σύγχρονης εποχής.
Στο τρίτο κουπλέ, η φωνή της Dolly Parton ακούγεται κρυστάλλινη και ευάλωτη: «Χέρια που σε αγκάλιαζαν σφίγγονται σε γροθιές / Λόγια που σε γλύκαιναν σε κόβουν σε κομμάτια / Είσαι πια ο φύλακας του αδελφού σου ή ξέρεις για ποιον σκοπό πολεμάς; / Τίποτα δεν πληγώνει μια μητέρα περισσότερο από μια οικογένεια σε πόλεμο»
Ο Bono χαρακτήρισε την ερμηνεία της μεγάλης κυρίας της country αληθινό μάθημα δεξιοτεχνίας, τονίζοντας πως η Dolly Parton δεν γνώριζε τότε πόσο σοβαρή ήταν η κατάσταση της υγείας της.
«Αυτό το τραγούδι ήταν, κατά κάποιον τρόπο, η τελευταία της προσευχή και μοιάζει να απευθύνεται σε ολόκληρη την Αμερική, αλλά και σε κάθε γωνιά όπου οι άνθρωποι είναι διχασμένοι», τόνισε ο Bono. «Έχει εκείνον τον στίχο που λέει ότι τίποτα δεν πληγώνει μια μητέρα περισσότερο από μια οικογένεια σε πόλεμο, και παρότι δεν απέκτησε δικά της παιδιά, όλοι νιώθουμε παιδιά της», κατέληξε.
Η κυκλοφορία του «Carnaval De Luz» συμπίπτει με τη συμπλήρωση μισού αιώνα από τότε που ο Larry Mullen Jr. ανάρτησε στον πίνακα ανακοινώσεων ενός σχολείου στο Δουβλίνο το σημείωμα που γέννησε τους U2. Μέσα σε αυτή τη διαδρομή των 50 ετών, η συνάντηση με τη βασίλισσα της country ξεχωρίζει ως ένα απρόσμενο δώρο.
Καθώς οι τελευταίες νότες της pedal steel κιθάρας σβήνουν στο βάθος του «Torn», η φωνή της Dolly Parton μοιάζει να αιωρείται ανάμεσα σε δύο ηπείρους. Στο τελευταίο στούντιο που πάτησε, μακριά από τη λαγνεία των εφήμερων επιτυχιών, η μεγάλη τραγουδίστρια δεν αποχαιρέτησε το κοινό της με έναν θριαμβευτικό ύμνο, αλλά με μια ήσυχη, σπαρακτική παράκληση για συμφιλίωση.
