Με τη διασκευή ενός τραγουδιού που έχει γράψει για την Αμαρυλλίς, ο Γιώργος Σαμπάνης κάνει μία σπάνια –και μάλλον αναπάντεχη– καλλιτεχνική επιλογή. Όμως ακόμη και μέσα από τη μονότονη αυτή σιωπή, η μουσική του εξακολουθεί να μιλάει.
Υπάρχουν κάποια ονόματα στην ελληνική μουσική που δεν χρειάζονται συστάσεις. Ο Γιώργος Σαμπάνης είναι ένα από αυτά, ένας από τους πιο επιδραστικούς δημιουργούς της τελευταίας δεκαπενταετίας.
Με έναν κατάλογο επιτυχιών που έχουν αφήσει ανεξίτηλο αποτύπωμα σε ραδιόφωνα, playlists και συλλογική μνήμη, έχει υπάρξει –χωρίς υπερβολή– πυλώνας του ελληνικού πενταγράμμου.
Έχει γράψει τη μουσική σε εκατοντάδες τραγούδια, έχει υπογράψει τραγούδια για άλλους καλλιτέχνες που έγιναν συνθήματα, έχει ερμηνεύσει τραγούδια που μπήκαν στα σπίτια μας σαν προσωπικές εξομολογήσεις. Με αυτή την πορεία, δεν θα περίμενε κανείς κάτι λιγότερο από απόλυτη συνέπεια στην πρωτοτυπία.
Κι όμως, στο νέο του single «Προς Το Παρόν», ο Γιώργος Σαμπάνης επιλέγει να γυρίσει πίσω. Το τραγούδι, σε στίχους της Ελένης Γιαννατσούλια, κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το 2020, με ερμηνεύτρια την Αμαρυλλίς, γνωρίζοντας σημαντική επιτυχία – παραμένοντας για οκτώ εβδομάδες στο Top 20 του Ελληνικού Airplay Chart.
Η Αμαρυλίς, ωστόσο, έκανε έκτοτε ένα βήμα πίσω από τη μουσική σκηνή για να αφοσιωθεί στη μητρότητα, αφήνοντας πίσω της ένα ρεπερτόριο που έκτοτε δεν απέκτησε συνέχεια.
Το εν λόγω τραγούδι είχε ήδη κάτι το ιδιαίτερο. Το «Προς Το Παρόν» κουβαλούσε έναν συναισθηματικό παλμό και μία μουσική που δεν περνούσε απαρατήρητη – ήταν ένα τραγούδι με ψυχή. Κι αυτό φαίνεται να ενδιέφερε περισσότερο τον Γιώργο Σαμπάνη.
Στο video clip για τη δική του εκδοχή, σε σκηνοθεσία του Άλεξ Κωνσταντινίδη και του Δημήτρη Γκάνιου, η επανεκτέλεση «ντύνεται» με μία αφήγηση γεμάτη σασπένς και συναισθηματικές εντάσεις.
Μια δραματική μικρού μήκους ταινία που μοιάζει να πλέκει τις ζωές ανθρώπων γύρω από το χρόνο – γύρω από αυτό που ορίζουμε ως παρελθόν και ως μέλλον. Ή, όπως μας λέει βαθυστόχαστα: μόνο γύρω από το τώρα – μόνο «προς το παρόν».
Και πράγματι, ο Γιώργος Σαμπάνης τραγουδά με τη χαρακτηριστική του μελαγχολική, σχεδόν εξομολογητική ερμηνεία, δίνοντας νέα ζωή στο τραγούδι. Το κάνει πιο δικό του από ποτέ. Δεν μοιάζει με απλή διασκευή, είναι περισσότερο μία επιμέλεια ψυχής. Και όμως… δεν παύει να είναι διασκευή.
Αυτό είναι και το σημείο όπου πρέπει να σταθούμε πιο κριτικά.
Η ελληνική δισκογραφία των τελευταίων ετών φαίνεται να κυριαρχείται από επανεκτελέσεις, covers, remixes και «σύγχρονες προσεγγίσεις» σε τραγούδια που, τις περισσότερες φορές, δεν χρειαζόντουσαν καμία απολύτως προσέγγιση, πόσο μάλλον σύγχρονη. Η πρωτοτυπία έχει γίνει είδος προς εξαφάνιση. Και τώρα, ακόμη και καλλιτέχνες – παραγωγικές μηχανές όπως ο Γιώργος Σαμπάνης, επιλέγουν να ανακυκλώσουν υλικό.
Δεν υπονοούμε ότι το αποτέλεσμα δεν είναι όμορφο. Είναι. Η παραγωγή είναι εξαιρετική και το συναίσθημα ζωντανό. Όμως αναρωτιόμαστε: όταν η νέα γενιά περιμένει από τους δημιουργούς αυτού του βεληνεκούς να δείξουν τον δρόμο, η επιλογή μιας διασκευής –έστω και τόσο καλοφτιαγμένης– δεν είναι λίγο σαν να σηκώνουμε λευκή σημαία;
Ζούμε σε μία εποχή όπου η ευκολία της επανάληψης υπερκερνά τη μαγεία της δημιουργίας. Όταν όμως ακόμη και οι πιο εμπνευσμένοι δημιουργοί οδηγούνται στη λύση της διασκευής, πρέπει να αναλογιστούμε όχι μόνο τις προτιμήσεις του κοινού, αλλά και τις απαιτήσεις που (δεν) θέτουμε.
Ενώ η ίδια η βάση της μουσικής καριέρας του Γιώργου Σαμπάνη φτιάχτηκε πάνω σε πρωτότυπα έργα, ένας δημιουργός με τις δικές του ικανότητες και τη φλόγα μπαίνει – έστω και «προς το παρόν» – σε αυτή τη λογική.
Και όμως, δεν πρέπει να υποτιμήσουμε τι προσφέρει ακόμη. Ο Γιώργος Σαμπάνης βρίσκεται –και κυριολεκτικά και μεταφορικά– στο στούντιο. Προετοιμάζει το νέο του άλμπουμ, με δικά του τραγούδια, και ταυτόχρονα ετοιμάζεται για την επερχόμενη μεγάλη του συναυλία στο Κατράκειο Θέατρο Νίκαιας στις 12 Οκτωβρίου.
Παράλληλα, κάνει πρόβες για τις ζωντανές εμφανίσεις του στον «Βοτανικό», για τέταρτη συνεχόμενη χρονιά, όπου φέτος θα υποδεχθεί τον Νίκο Μακρόπουλο.
Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο Γιώργος Σαμπάνης παραμένει δημιουργικά ενεργός. Δεν αναλώνεται, δεν βολεύεται. Ίσως αυτό το «Προς το Παρόν» να είναι απλώς αυτό που λέει: μία στάση, προσωρινή. Ίσως είναι ένας φόρος τιμής σε ένα τραγούδι που αγάπησε. Ίσως είναι ένα προσωρινό πέρασμα από έναν παλιό δρόμο που πατάς με νέο βήμα.
Όμως, για έναν καλλιτέχνη που έχει γράψει τραγούδια που καθόρισαν ολόκληρες εποχές, περιμένουμε –και δικαιούμαστε να περιμένουμε– το επόμενο μεγάλο πρωτότυπο κεφάλαιο.
Γιατί τελικά, όπως μας λέει κι ο ίδιος, όλα ισχύουν… μόνο «προς το παρόν».
