Η Λένα Πλάτωνος σχολιάζει τον ΛΕΞ, αναγνωρίζοντας τη δύναμη της έκφρασής του αλλά αμφισβητώντας το πνευματικό βάθος του έργου του.
Σε μία σπάνια και πολυσήμαντη συνέντευξή της στην εφημερίδα «Τα Νέα», η σπουδαία μουσικός και τραγουδοποιός Λένα Πλάτωνος μίλησε με ειλικρίνεια διάθεση για τον ΛΕΞ, τον πιο επιδραστικό ράπερ της ελληνικής σκηνής.
Με λόγο αιχμηρό αλλά ψύχραιμο, η Λένα Πλάτωνος τοποθέτησε τον ΛΕΞ σε ένα ιδιαίτερο πολιτισμικό πλαίσιο, αναγνωρίζοντας μεν την απήχηση και τη δύναμη της έκφρασής του, αλλά διατηρώντας τις επιφυλάξεις της ως προς το βάθος και την πνευματικότητα της δημιουργίας του.
Η Λένα Πλάτωνος δεν δίστασε να τον συγκρίνει με την trap σκηνή, λέγοντας χαρακτηριστικά πως είναι «σαν τους τράπερ, αλλά πιο λουστραρισμένος», εξηγώντας ότι «ο ΛΕΞ μιλάει με έναν πιο λουστραρισμένο τρόπο για τα ίδια σχεδόν θέματα που μιλούν και όσοι κάνουν trap, επιλέγοντας τη χυδαιότητα».
Η δήλωσή της αυτή, που ήδη προκαλεί συζητήσεις, αποτυπώνει μία ευρύτερη προβληματική για το πώς η παλαιότερη γενιά δημιουργών προσεγγίζει τη σύγχρονη μουσική έκφραση, ειδικά όταν αυτή εκφράζεται μέσα από το rap και την trap.
Η Λένα Πλάτωνος προχώρησε σε μία πιο αναλυτική αποτίμηση του έργου του ράπερ από τη Θεσσαλονίκη, λέγοντας: «Ο ΛΕΞ είναι μία κλασική περίπτωση λούμπεν διαμαρτυρίας. Τουλάχιστον ήταν.»
«Γιατί το λέω αυτό; Γιατί άκουσα το τραγούδι “Φύγε” που έκανε με τη Χαρούλα Αλεξίου και μοιάζει περισσότερο με τη δική μου αφήγηση. Νομίζω ότι με αυτό κάνει τη μετάβαση, όπου μέσα σε αυτόν τον δρόμο γίνεται πιο σεμνός. Λέει στους στίχους του “Φύγε”: “Η Νέα Σμύρνη έχει ιστορία / μα δεν την έγραψα εγώ”», συνέχισε.
Η Λένα Πλάτωνος εντόπισε, όπως είπε, μία έπαρση σε παλαιότερους στίχους του ΛΕΞ, παραθέτοντας χαρακτηριστικά αποσπάσματα: «Αυτό το σύστημα με θέλει χαζό / Να λέω εγώ ευχαριστώ και να γελάω στο φακό, μα / Έλα που δεν είμαι σαν τους άλλους» από το τραγούδι «Παυσίπονα» του δίσκου «2ΧΧΧ», ενώ στο ίδιο κομμάτι σημείωσε και τον στίχο «ευχαριστώ όσους ξυπνάνε τον κακό μου εαυτό».
Σε άλλο τραγούδι του, με τίτλο «Air Max», ο ΛΕΞ λέει: «…μια μέρα θα γίνουν όλα δικά μας…». Η Λένα Πλάτωνος αναρωτήθηκε: «Τι όμως θέλει να τονίσει με το “όλα δικά μας”; Τα υλικά αγαθά, άραγε; Αυτό το σημείο δεν είναι επηρμένο, αλλά δηλώνει, κατά κάποιον τρόπο, το ταξικό απωθημένο του.»
Η ίδια παραδέχτηκε ότι μέχρι εκεί μπορεί να προσεγγίσει τον στίχο του, λέγοντας: «Δεν με αφήνει να το πάω παραπέρα. Λείπει δηλαδή η πνευματικότητα από την τραγουδοποιία του.»
Για τη Λένα Πλάτωνος, η πνευματικότητα και η αισθησιακή εξύψωση είναι βασικά στοιχεία της τέχνης, κάτι που, όπως τόνισε, δεν βρίσκει στο έργο του ΛΕΞ.
«Και οτιδήποτε δεν με εξυψώνει πνευματικά – και αισθησιακά – δεν με εκφράζει», δήλωσε με σαφήνεια.
Αναφερόμενη στη συνεργασία του ΛΕΞ με τη Χαρούλα Αλεξίου στο τραγούδι «Φύγε», η Λένα Πλάτωνος σχολίασε: «Λίγο αργότερα, αυτό το “τα θέλω όλα” επικυρώθηκε, τρόπον τινά, μέσα από τη συνεργασία του με τη Χαρούλα Αλεξίου, αφού ο αντισυμβατικός ράπερ υπέκυψε στην αίγλη.»
Αναγνώρισε, ωστόσο, την ευφυΐα του, σχολιάζοντας: «Σαφώς είναι έξυπνος – το Αλεξ, για παράδειγμα, που θα μπορούσε να είχε επιλέξει ως όνομα και που σημαίνει “απώθηση”, το έκανε ΛΕΞ – έχει τη λεκτική χάρη, αλλά δεν καταφέρνει να σε εξυψώσει πνευματικά η δημιουργία του.»
Η Λένα Πλάτωνος επανέλαβε την κριτική της για τη θεματολογία του, λέγοντας: «Ο ΛΕΞ μιλάει με έναν πιο λουστραρισμένο τρόπο για τα ίδια – σχεδόν – θέματα που μιλούν και όσοι κάνουν trap, επιλέγοντας τη χυδαιότητα.»
Αναγνώρισε, ωστόσο, ότι ο τρόπος έκφρασής του έχει δύναμη: «Ο τρόπος έκφρασης του ΛΕΞ απελευθερώνει και γι’ αυτό συνδέονται κάποιοι μαζί του. Είναι μία μόδα και νομίζω ότι πολλοί από όσους θα πάνε στο ΟΑΚΑ δεν τον έχουν στα ακούσματά τους. Δεν υπάρχει κάτι μεμπτό, απλώς το παρατηρούμε.»
Η τοποθέτηση της Λένας Πλάτωνος, αν και προσεκτική και με σαφήνεια διατυπωμένη, δείχνει να προσεγγίζει το έργο του ΛΕΞ επιφανειακά, απομονώνοντας στίχους από το ευρύτερο κοινωνικό και μουσικό πλαίσιο της δημιουργίας του.
Ο ΛΕΞ δεν είναι, όπως τον χαρακτήρισε, «λουστραρισμένος τράπερ» ούτε μία απλή περίπτωση «λούμπεν διαμαρτυρίας».
Είναι ένας ράπερ με ξεκάθαρη κοινωνική τοποθέτηση, που αφηγείται τη ζωή των περιθωριοποιημένων χωρίς ωραιοποιήσεις, χωρίς να επιδιώκει να ενταχθεί σε κάποια «ποιοτική» σκηνή ή να αναζητήσει την αποδοχή των εκλεπτυσμένων κύκλων.
Ο ΛΕΞ συνεχίζει να κάνει τη δική του τέχνη, χωρίς να τον ενδιαφέρει να εξυψώσει το κοινό του με όρους πνευματικότητας ή αισθητικής, όπως ζητά η Λένα Πλάτωνος. Αντίθετα, επιλέγει να εκφράσει την πραγματικότητα ωμά και άμεσα.
Και αυτό, από μόνο του, είναι μία μορφή τέχνης. Μια τέχνη που δεν ζητά την έγκριση, αλλά την κατανόηση. Μια τέχνη που δεν προσποιείται, αλλά αποτυπώνει. Μια τέχνη που δεν εξιδανικεύει, αλλά καταγράφει.
Η συζήτηση που άνοιξε η Λένα Πλάτωνος είναι πολύτιμη. Όχι γιατί έχει δίκιο ή άδικο, αλλά γιατί φέρνει στο προσκήνιο τη διαρκή σύγκρουση ανάμεσα στις γενιές, τις αισθητικές, τις αντιλήψεις για το τι είναι τέχνη και τι όχι.
Ο ΛΕΞ, είτε τον αποδέχεται κανείς είτε όχι, είναι ήδη ένα πολιτισμικό φαινόμενο. Και όπως κάθε φαινόμενο, δεν μπορεί να εξηγηθεί μόνο με όρους πνευματικότητας ή αισθητικής. Χρειάζεται να ιδωθεί μέσα από το πρίσμα της εποχής του. Και εκεί, ο ΛΕΞ μιλάει τη γλώσσα της.
