Εν μέσω απειλών για μποϊκοτάζ, η EBU καλεί τα μέλη της να αποφασίσουν για τη συμμετοχή του Ισραήλ στη Eurovision το 2026, πυροδοτώντας τη σοβαρότερη κρίση στην ιστορία του διαγωνισμού.
Η Ευρωπαϊκή Ραδιοτηλεοπτική Ένωση (EBU), ο οργανισμός πίσω από τον Διαγωνισμό Τραγουδιού της Eurovision, επιβεβαίωσε ότι θα φέρει προς ψηφοφορία τον Νοέμβριο το κρίσιμο ερώτημα της συμμετοχής του Ισραήλ στη διοργάνωση του 2026.
Η απόφαση αυτή, που θα ληφθεί μέσω μιας έκτακτης διαδικτυακής γενικής συνέλευσης, θα καθορίσει εάν ο ισραηλινός δημόσιος ραδιοτηλεοπτικός φορέας, Kan, θα αποκλειστεί από τον επόμενο διαγωνισμό, καθώς πληθαίνουν οι φωνές που απαιτούν την αποβολή του εξαιτίας του πολέμου στη Γάζα.
Σε επιστολή της προς τα μέλη της ένωσης, η πρόεδρος της EBU, Delphine Ernotte Cunci, παραδέχθηκε ότι υπάρχει μια «πρωτοφανής ποικιλία απόψεων» σχετικά με το ζήτημα, γεγονός που καθιστά αναγκαία την προσφυγή σε μια «ευρύτερη δημοκρατική βάση» για τη λήψη της τελικής απόφασης.
«Επιβεβαιώνουμε ότι εστάλη επιστολή από το εκτελεστικό συμβούλιο προς όλους τους γενικούς διευθυντές – μέλη, ενημερώνοντάς τους ότι θα διεξαχθεί ψηφοφορία για τη συμμετοχή στον Διαγωνισμό Τραγουδιού της Eurovision 2026», δήλωσε η EBU.
Ο εκπρόσωπός της, Dave Goodman, διευκρίνισε ότι για να περάσει το ψήφισμα του αποκλεισμού απαιτείται «απόλυτη πλειοψηφία» μεταξύ των συμμετεχόντων φορέων.
Η κίνηση αυτή έρχεται ως απάντηση στην αυξανόμενη πίεση από εθνικούς ραδιοτηλεοπτικούς οργανισμούς -κλειδιά. Χώρες όπως η Ισπανία, η Ολλανδία, η Ιρλανδία, η Ισλανδία και η Σλοβενία έχουν προειδοποιήσει ανοιχτά ότι θα μποϊκοτάρουν τη Eurovision εάν το Ισραήλ λάβει μέρος το 2026.
Οι πολιτικές αντιπαραθέσεις δεν είναι άγνωστες στον διαγωνισμό. Το 2022, η Ρωσία αποκλείστηκε αμέσως μετά την ολοκληρωτική εισβολή της στην Ουκρανία. Αντιθέτως, η συμμετοχή του Ισραήλ τα τελευταία δύο χρόνια, παρότι προκάλεσε έντονες αντιδράσεις, συνεχίστηκε κανονικά.
Η χώρα μετρά τέσσερις νίκες από το ντεμπούτο της στον διαγωνισμό το 1973. Ήδη το 2024, οι διοργανωτές ζήτησαν από το Ισραήλ να τροποποιήσει τους στίχους του τραγουδιού του, με αρχικό τίτλο «October Rain», καθώς θεωρήθηκε ότι αναφερόταν ευθέως στην επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου. Το τραγούδι μετονομάστηκε τελικά σε «Hurricane» και ερμηνεύτηκε από την Eden Golan.
Τόσο ο διαγωνισμός του 2024 στο Μάλμε της Σουηδίας όσο και η φετινή διοργάνωση στη Βασιλεία της Ελβετίας σημαδεύτηκαν από μαζικές διαδηλώσεις υπέρ της Παλαιστίνης έξω από τους χώρους διεξαγωγής.
«Πρόκειται για μία από τις μεγαλύτερες κρίσεις που έχει αντιμετωπίσει ποτέ η Eurovision, γιατί μπορεί να ενισχύσει τον διχασμό μέσα στην ίδια την EBU», υπογράμμισε ο ιστορικός της Eurovision, Dean Vuletic. «Αν σχηματιστούν δύο στρατόπεδα, ένα που απειλεί με μποϊκοτάζ κι ένα που στηρίζει το Ισραήλ, τότε μιλάμε για τη σοβαρότερη κρίση στην ιστορία του θεσμού».
Ο Vuletic υπενθύμισε παλαιότερους αποκλεισμούς, όπως της πρώην Γιουγκοσλαβίας στις αρχές της δεκαετίας του ’90, της Λευκορωσίας το 2021 και της Ρωσίας το 2022, σημειώνοντας πως «στις δύο τελευταίες περιπτώσεις δεν υπήρξαν τόσο βαθιοί διχασμοί εντός της EBU».
Στον αντίποδα, η Γερμανία και η Αυστρία έχουν εκφράσει τη στήριξή τους στη συμμετοχή του Ισραήλ, ενώ άλλοι φορείς, όπως το BBC, δεν έχουν λάβει ακόμη επίσημη θέση.
Από την πλευρά του, ο ισραηλινός φορέας Kan έγραψε στο Χ ότι ελπίζει πως «ο διαγωνισμός θα συνεχίσει να παραμένει πολιτιστικός και μη-πολιτικός θεσμός». Την περασμένη εβδομάδα, η Υπουργός Εξωτερικών της Αυστρίας, Beate Meini-Reisinger, δήλωσε ότι «η Eurovision δεν είναι εργαλείο κυρώσεων», εκφράζοντας την ανησυχία της για ένα πιθανό μποϊκοτάζ.
Η Eurovision του 2026, η οποία συμπίπτει με την 70ή επέτειο του διαγωνισμού, πρόκειται να φιλοξενηθεί στη Βιέννη, μετά τη νίκη της Αυστρίας φέτος στη Βασιλεία με τον JJ και το τραγούδι «Wasted Love».
Ο αυστριακός φορέας ORF εμφανίζεται αποφασισμένος να προχωρήσει με τη διοργάνωση, όποιο κι αν είναι το αποτέλεσμα. «Ο διαγωνισμός τραγουδιού της Eurovision θα διεξαχθεί στη Βιέννη το 2026, ανεξάρτητα από τον αριθμό των συμμετεχόντων ραδιοτηλεοπτικών οργανισμών», τόνισε εκπρόσωπός του.
Η επερχόμενη ψηφοφορία του Νοεμβρίου υπερβαίνει κατά πολύ μια απλή διαδικαστική απόφαση. Αποτελεί ένα δημοψήφισμα για την ίδια την ψυχή της Eurovision: είναι ένας απλός, απολιτίκ πολιτιστικός θεσμός ή ένας καθρέφτης των γεωπολιτικών εντάσεων της ηπείρου;
Το αποτέλεσμα δεν θα καθορίσει μόνο την παρουσία μιας χώρας, αλλά μπορεί να διαμορφώσει το μέλλον και τη συνοχή ενός από τα μακροβιότερα τηλεοπτικά θεάματα παγκοσμίως. Η απόφαση της EBU θα αποκαλύψει αν η ένωση μπορεί να επιβιώσει του διχασμού ή αν οι μουσικές νότες θα σιγήσουν οριστικά από τις πολιτικές κραυγές.
