Η EBU μεταθέτει την κρίσιμη ψηφοφορία για τον Δεκέμβριο, επικαλούμενη τις «πρόσφατες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή», καθώς Ισπανία, Ιρλανδία, Ολλανδία και Σλοβενία δηλώνουν ότι θα αποχωρήσουν εάν επιτραπεί η συμμετοχή του Ισραήλ στη Eurovision το 2026.
Οι διοργανωτές του Διαγωνισμού Τραγουδιού της Eurovision ανέβαλαν την ψηφοφορία σχετικά με το αν θα επιτραπεί στο Ισραήλ να συμμετάσχει στον διαγωνισμό της επόμενης χρονιάς, σε μία κίνηση που υπογραμμίζει τον βαθύ διχασμό που προκαλεί το ζήτημα στα μέλη της.
Η Ευρωπαϊκή Ραδιοτηλεοπτική Ένωση (EBU) ανακοίνωσε ότι οι «πρόσφατες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή» την οδήγησαν στην ακύρωση μιας διαδικτυακής συνάντησης που είχε προγραμματιστεί για τον Νοέμβριο, με σκοπό να διεξαχθεί ψηφοφορία επί του θέματος.
Αντ’ αυτού, δήλωσε ότι η συμμετοχή του Ισραήλ θα συζητηθεί σε μία διά ζώσης συνάντηση τον Δεκέμβριο, αν και δεν διευκρίνισε εάν θα πραγματοποιηθεί τότε η κρίσιμη ψηφοφορία.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται αφότου και οι 20 εν ζωή Ισραηλινοί όμηροι απελευθερώθηκαν από τη Χαμάς σε αντάλλαγμα για την επιστροφή εκατοντάδων Παλαιστινίων κρατουμένων που κρατούνται σε ισραηλινές φυλακές τη Δευτέρα 13 Οκτωβρίου, μετά την έναρξη ισχύος μιας κατάπαυσης του πυρός την Παρασκευή 10 Οκτωβρίου.
Σε δήλωσή της, η EBU ανέφερε: «Υπό το πρίσμα των πρόσφατων εξελίξεων στη Μέση Ανατολή, το εκτελεστικό συμβούλιο της EBU (που συνεδρίασε στις 13 Οκτωβρίου) συμφώνησε ότι υπάρχει σαφής ανάγκη να οργανωθεί μία ανοιχτή και διά ζώσης συζήτηση μεταξύ των μελών της σχετικά με το ζήτημα της συμμετοχής στον Διαγωνισμό Τραγουδιού της Eurovision 2026».
«Κατά συνέπεια», προσέθεσε η ανακοίνωση, «το συμβούλιο συμφώνησε να θέσει το θέμα στην ημερήσια διάταξη της τακτικής χειμερινής γενικής συνέλευσης, η οποία θα πραγματοποιηθεί τον Δεκέμβριο, αντί να διοργανώσει μία έκτακτη συνεδρίαση εκ των προτέρων».
Τον περασμένο μήνα, η EBU είχε ανακοινώσει ότι θα καλούσε 68 χώρες μέλη να εκφράσουν την άποψή τους για το αν πρέπει να συμμετάσχει το Ισραήλ.
Η συμμετοχή του Ισραήλ στη Eurovision έχει προκαλέσει σφοδρές αντιδράσεις από ορισμένες άλλες συμμετέχουσες χώρες λόγω του πολέμου στη Γάζα. Η Ισπανία, ήδη από τον Σεπτέμβριο, έγινε η πρώτη από τις «Big Five» χώρες που απείλησε με αποχή.
Οι «Big Five» (Ισπανία, Ιταλία, Γαλλία, Γερμανία και Ηνωμένο Βασίλειο) είναι οι πέντε χώρες με τη μεγαλύτερη οικονομική συνεισφορά στην EBU, οι οποίες προκρίνονται αυτόματα στον τελικό κάθε χρόνο. Εάν το Ισραήλ συμμετάσχει το 2026, θα είναι η πρώτη φορά που η Ισπανία και ο ραδιοτηλεοπτικός της φορέας RTVE θα απέχουν από την ένταξή τους το 1961.
Μιλώντας για το μποϊκοτάζ, ο πρόεδρος του RTVE, José Pablo López, δήλωσε, σύμφωνα με τον Guardian: «Ως συνδιοργανωτές του διαγωνισμού τραγουδιού της Eurovision, μοιραζόμαστε μία συλλογική ευθύνη. Ενώ το Ισραήλ συμμετέχει τακτικά στον διαγωνισμό, τα τρέχοντα γεγονότα και η γενοκτονία που λαμβάνει χώρα καθιστούν αδύνατο για εμάς να κάνουμε τα στραβά μάτια».
«Δεν είναι ακριβές να ισχυριζόμαστε ότι η Eurovision είναι απλώς ένα απολιτικό μουσικό φεστιβάλ. Όλοι γνωρίζουμε ότι ο διαγωνισμός φέρει σημαντικές πολιτικές προεκτάσεις. Η ισραηλινή κυβέρνηση γνωρίζει εξίσου αυτό το γεγονός και αξιοποιεί τη διοργάνωση στη διεθνή σκηνή», τόνισε.
Στον κατάλογο των χωρών που έχουν δεσμευτεί να μποϊκοτάρουν τη Eurovision εάν το Ισραήλ συνεχίσει να συμμετέχει περιλαμβάνονται επίσης η Ιρλανδία, η Ολλανδία και η Σλοβενία.
Ο ολλανδικός ραδιοτηλεοπτικός φορέας AvroTros κατέστησε σαφές τον περασμένο μήνα ότι η θέση του δεν θα μεταβληθεί, ακόμη και αν επιτευχθεί κατάπαυση του πυρός. «Εάν επιτευχθεί κατάπαυση του πυρός στο εγγύς μέλλον ή η σύγκρουση εξελιχθεί διαφορετικά, αυτό δεν θα αλλάξει τη θέση μας για το 2026», ανέφερε σε δήλωσή του.
Στον αντίποδα, το BBC –ο ραδιοτηλεοπτικός φορέας του Ηνωμένου Βασιλείου– υποστήριξε ότι, ενώ αναγνωρίζει τις ανησυχίες, «η Eurovision δεν ήταν ποτέ πολιτική».
Ο Διευθυντής του Διαγωνισμού, Martin Green, είχε δηλώσει στο NME: «Η EBU είναι μία ένωση δημόσιων ραδιοτηλεοπτικών φορέων, όχι κυβερνήσεων. Παραμένουμε σε συνεχή επαφή με όλους τους συμμετέχοντες… και λαμβάνουμε σοβαρά υπόψη τις ανησυχίες τους».
Η πίεση για αποκλεισμό του Ισραήλ δεν είναι πρόσφατη. Τον Μάιο, ο Ισπανός Πρωθυπουργός Pedro Sánchez είχε ζητήσει την αποβολή της χώρας από τη Eurovision, κάνοντας έναν παραλληλισμό με την περίπτωση της Ρωσίας.
«Κανείς δεν αντέδρασε όταν ξεκίνησε η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία πριν από τρία χρόνια και [η Ρωσία] έπρεπε να αποχωρήσει από διεθνείς διαγωνισμούς… Επομένως, ούτε το Ισραήλ θα πρέπει, γιατί αυτό που δεν μπορούμε να επιτρέψουμε είναι τα δύο μέτρα και δύο σταθμά στην κουλτούρα», είχε τονίσει. Η Ρωσία έχει αποκλειστεί από τον διαγωνισμό από το 2022.
Παρά τις αντιδράσεις, η εκπρόσωπος του Ισραήλ, Yuval Raphael, κατέλαβε τη δεύτερη θέση στον διαγωνισμό του 2025. Το 2024, η συμμετοχή της Ιρλανδίας, Bambie Thug, αναγκάστηκε από τους διοργανωτές να αλλάξει το μήνυμά της υπέρ της Παλαιστίνης.
Σύμφωνα με το Ynet Global, ανεπίσημες προτάσεις για την επίλυση της κρίσης περιλαμβάνουν την προσωρινή απόσυρση του Ισραήλ ή την εμφάνισή του υπό ουδέτερη σημαία.
Η αναβολή της απόφασης δεν είναι απλώς μία διαδικαστική καθυστέρηση, αλλά μία παραδοχή της τεράστιας πίεσης που ασκείται στην EBU. Η συνέλευση του Δεκεμβρίου θα αποτελέσει ένα κρίσιμο τεστ, όχι μόνο για τη συμμετοχή του Ισραήλ, αλλά και για την ίδια την ακεραιότητα και την ταυτότητα του διαγωνισμού, καθώς καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στη διακηρυγμένη απολιτική φύση του και την ολοένα και πιο έντονη πολιτική πραγματικότητα που τον περιβάλλει.
