Στον Καθεδρικό Ναό του Αγίου Πατρικίου στο Δουβλίνο, εκατοντάδες άνθρωποι συνόδευσαν τον Glen Hansard στην τελευταία του κατοικίαα, με τον Bono να μεταφέρει ένα μουσικό μήνυμα της Patti Smith, τον Eddie Vedder να ερμηνεύει το «The Song of Good Hope» και φίλους, συγγενείς και συνεργάτες να ενώνουν τις φωνές τους στο «Forever Young».
Ο Glen Hansard πέρασε μεγάλο μέρος της ζωής του μετατρέποντας τις απλές συναντήσεις σε ιστορίες και τις ιστορίες σε τραγούδια. Στην κηδεία του στο Δουβλίνο, την Τρίτη 4 Αυγούστου, οι άνθρωποι που αγάπησε επιχείρησαν να του ανταποδώσουν αυτή τη γενναιοδωρία με τον μοναδικό τρόπο που ταίριαζε πραγματικά στη ζωή του: μέσα από μουσική, γέλιο, συγκίνηση και αφηγήσεις που έμοιαζαν να τον επαναφέρουν για λίγο μέσα στον χώρο.
Εκατοντάδες άνθρωποι συγκεντρώθηκαν στον Καθεδρικό Ναό του Αγίου Πατρικίου για να τιμήσουν τον Ιρλανδό καλλιτέχνη, ο οποίος πέθανε στις 29 Ιουλίου, σε ηλικία 56 ετών, έπειτα από δυστύχημα με τη μοτοσικλέτα του. Η προσέλευση ήταν τόσο μεγάλη, ώστε η πρόσβαση στον ναό χρειάστηκε να περιοριστεί.
Στο πλήθος βρίσκονταν πολιτικοί, ηθοποιοί, μουσικοί και άνθρωποι που είχαν γνωρίσει τον Hansard μακριά από τα φώτα της σκηνής. Ανάμεσα σε όσους έφτασαν στον καθεδρικό ήταν οι Bono, The Edge, Eddie Vedder, Hozier, Imelda May, Steve Coogan, Chris O’Dowd, Declan O’Rourke, BP Fallon, Mundy, Damien Dempsey και Jake Clemons της E Street Band.
Η τελετή εξελίχθηκε σαν μια μεγάλη συλλογική αφήγηση για έναν άνθρωπο που είχε το σπάνιο χάρισμα να κάνει τους γύρω του να αισθάνονται φίλοι του. Ο Bono στάθηκε ιδιαίτερα σε αυτή την πλευρά του χαρακτήρα του, κοιτάζοντας τόσο όσους βρίσκονταν μέσα στον ναό όσο και τον κόσμο που είχε συγκεντρωθεί έξω.
«Πώς το καταφέρνεις αυτό;», αναρωτήθηκε. «Οι άνθρωποι στο γρασίδι έξω, οι καλύτεροι φίλοι του. Οι άνθρωποι που παρακολουθούν από μακριά, οι καλύτεροι φίλοι του. Ακόμη και άνθρωποι που δεν τον συνάντησαν ποτέ, οι καλύτεροι φίλοι του. Όλοι όσοι τον γνώρισαν θυμούνται απλώς την ημέρα που τον γνώρισαν», είπε.
Λίγο πριν από τη δική του μουσική τιμή, ο Bono αποκάλυψε ότι η Patti Smith τού είχε αφήσει ένα τηλεφωνικό μήνυμα την ημέρα του θανάτου του Hansard. Η Αμερικανίδα καλλιτέχνιδα, η οποία δεν μπόρεσε να παρευρεθεί στην τελετή, είχε τραγουδήσει ένα σύντομο κομμάτι για την οικογένειά του.
«Είναι ένα νανούρισμα για την οικογένεια και τους φίλους του Glen», εξήγησε ο Bono. «Χάρηκε που μπορούσε να το μοιραστεί μαζί μας», πρόσθεσε, προτού αφήσει τη φωνή της Smith να ακουστεί μέσα στον καθεδρικό.
Στη συνέχεια, ο Bono παρουσίασε μαζί με τον The Edge μια σχεδόν απαγγελτική εκδοχή του «Beautiful Day». Οι στίχοι είχαν αλλάξει ώστε να μιλούν για τη ζωή του Hansard, ενώ μαζί τους συμμετείχαν οι Colm Mac Con Iomaire, Joseph Doyle και Michael Buckley.
«Γράφεις τη ζωή σου μέχρι η ιστορία να γίνει αληθινή», απήγγειλε ο Bono, μεταφέροντας ένα από τα πιο έντονα σημεία της τελετής.
Ο Eddie Vedder ανέλαβε μια διαφορετική, περισσότερο εύθραυστη στιγμή. Ο τραγουδιστής των Pearl Jam ερμήνευσε το «The Song of Good Hope» του Hansard, με τη φωνή του να σπάει από τη συγκίνηση.
Δίπλα του βρέθηκε η Markéta Irglová, η οποία μοιράστηκε με τον Hansard το Oscar Καλύτερου Πρωτότυπου Τραγουδιού το 2008 για το «Falling Slowly» από την ταινία «Once». Στην ερμηνεία συμμετείχαν επίσης ο Thomas Bartlett και μέλη των The Frames.
«Τα πράγματα δεν είναι τόσο άσχημα όσο φαίνονται», τραγούδησε ο Vedder, ενώ η φωνή της Irglová συναντούσε τη δική του σε ένα τραγούδι που είχε γραφτεί για να κρατά την ελπίδα ζωντανή όταν όλα γύρω μοιάζουν να υποχωρούν.
Η παρουσία της Irglová είχε ιδιαίτερο βάρος. Μαζί με τον Hansard είχαν υποδυθεί στην ιρλανδική ταινία «Once» του 2007 μια δραματοποιημένη εκδοχή της πραγματικής μουσικής τους συνεργασίας ως folk rock ντουέτο The Swell Season.
Η ταινία χάρισε στους δύο καλλιτέχνες διεθνή αναγνώριση και οδήγησε το «Falling Slowly» μέχρι τα Oscars την επόμενη χρονιά. Εκείνη η κοινή διαδρομή επέστρεψε τώρα σε έναν πολύ πιο σιωπηλό χώρο, με την Irglová να τραγουδά για τον άνθρωπο με τον οποίο είχε μοιραστεί ένα από τα σημαντικότερα κεφάλαια της ζωής της.
Πριν από τη μουσική παρουσία του Vedder, η σύζυγος του Hansard, Maire, μίλησε για τη στήριξη που δέχθηκε η οικογένεια κατά τη διάρκεια της εβδομάδας που ακολούθησε το δυστύχημα. Η συγκίνηση έγινε εμφανής καθώς προσπάθησε να βρει τις σωστές λέξεις για όσα είχαν προσφέρει φίλοι και άγνωστοι.
«Δεν μπορώ να βρω κανένα επίθετο για το είδος της στήριξης που έδειξαν στην οικογένεια αυτή την περασμένη εβδομάδα», άρχισε. «Η λέξη βρίσκεται κρυμμένη κάπου στο βλέμμα των ανθρώπων και στο βάθος των καλών τους πράξεων. Τίποτα από όλα αυτά δεν θα μπορούσε να γίνει χωρίς εσάς, τους περισσότερους από τους οποίους δεν έχω ακόμη γνωρίσει», συνέχισε.
«Χρωστώ τη βαθύτερη ευγνωμοσύνη μου σε όλους τους καλούς μας φίλους, οι οποίοι δεν λογάριασαν κόπο για να με καθοδηγήσουν μέσα σε αυτή την περίοδο», πρόσθεσε.
Η Maire αναφέρθηκε και στην κοινή ζωή της με τον Hansard, καθώς και στον τρίχρονο γιο τους. Το παιδί, όπως εξήγησε, ήταν πολύ μικρό για να παρακολουθήσει ή να κατανοήσει μια τελετή τέτοιου μεγέθους.
«Ως σύζυγος του Glen, θέλω να τον ευχαριστήσω για τη ζωή που μοιραστήκαμε, αναζητώντας δίπλα δίπλα την αλήθεια και την ομορφιά, τις οποίες βρήκαμε στον γιο μας. Το φωτεινό πνεύμα που κληρονόμησε από τον πατέρα του βρίσκεται μαζί μας», είπε.
Οι οικογενειακές μαρτυρίες έδωσαν στην τελετή τις πιο προσωπικές της στιγμές. Ο μικρότερος αδελφός του Hansard, Richard, περιέγραψε τα βράδια μαζί του σαν μικρές τελετουργίες γεμάτες τραγούδια, ιστορίες, τσάι, τηγανητές πατάτες και αυγά.
«Ό,τι κι αν συνέβαινε, γνώριζες ότι θα σε ένιωθε, θα σε άκουγε και θα σε καταλάβαινε ολοκληρωτικά. Και στο τέλος θα έφευγες γεμάτος καινούργιο ενθουσιασμό και, πιθανότατα, ελπίδα», ανέφερε.
Για τον Richard, ο μεγαλύτερος αδελφός του έκανε τον κόσμο να μοιάζει πιο μαγικός απ’ όσο φαινόταν στα μάτια ενός ντροπαλού παιδιού από το Βόρειο Δουβλίνο. Η επιρροή του, ωστόσο, δεν περιοριζόταν στα τραγούδια και στις ιστορίες.
«Ο Glen με έκανε να αισθάνομαι ότι ο κόσμος ήταν ένα πολύ πιο μαγικό μέρος από όσο έμοιαζε τότε σε ένα μικρό, ντροπαλό αγόρι από το Βόρειο Δουβλίνο. Τραγουδούσε. Έλεγε ιστορίες. Ερχόταν και άλλαζε ολόκληρη τη βραδιά. Ήταν εύκολο να τον θαυμάζεις και να εμπνέεσαι από εκείνον», περιέγραψε.
Ο Richard θυμήθηκε ακόμη τον τρόπο με τον οποίο ο Hansard είχε αναλάβει την ευθύνη για τα μικρότερα αδέλφια του. Ήταν εκείνος που επέμενε να πηγαίνουν στο σχολείο, να αποφεύγουν τις ανοησίες και να αναγνωρίζουν περισσότερες δυνατότητες στον εαυτό τους.
«Έκανε και τη δύσκολη δουλειά. Ήθελε να γίνουμε καλύτεροι, προτού ακόμη καταλάβουμε εμείς οι ίδιοι πόσο καλύτεροι μπορούσαμε να γίνουμε», είπε.
«Μας έδωσε αρχές και μια ηθική πυξίδα. Αναλάμβανε την ευθύνη και έλεγε: “Δεν θα το κάνεις αυτό. Δεν θα χάσεις το σχολείο. Δεν θα βάψεις τοίχους με spray. Δεν θα κάνεις στην κοιλιά σου τατουάζ μιας φινλανδικής gothic metal μπάντας που άκουγες μόνο για δύο μήνες”», πρόσθεσε, προκαλώντας γέλια μέσα στον ναό.
Το χιούμορ άνοιξε για λίγο μια χαραμάδα μέσα στο πένθος. Αμέσως μετά, ο Richard επέστρεψε σε κάτι που του είχε πει ο ίδιος ο Hansard για την απώλεια.
«Ο Glen είχε πει κάποτε ότι, όταν χάνεις κάποιον, δεν τον χάνεις πραγματικά. Όταν έχεις τη δύναμη και τη θέληση, τον αποκτάς ξανά και κληρονομείς τα καλύτερα κομμάτια του», σημείωσε.
«Κι εμείς τα έχουμε κληρονομήσει. Κληρονομήσαμε όλες τις μαγικές, πολύχρωμες λέξεις, τις αγκαλιές, τις συζητήσεις, την τρέλα, τη θλίψη και εκείνη τη διορατική, μανιώδη ομορφιά που θα μπορούσε ποτέ να προσφέρει ένας αδελφός, ένας θείος, ένας σύζυγος και ένας πατέρας», τόνισε.
«Σε ευχαριστούμε, Glen. Σε ευχαριστώ, αδελφέ. Σε ευχαριστώ, σε ευχαριστώ, σε ευχαριστώ, σε ευχαριστώ, σε ευχαριστώ», κατέληξε.
Ο άλλος αδελφός του, Gary, στάθηκε επίσης μπροστά στους παρευρισκομένους για να ευχαριστήσει όσους είχαν βρεθεί στο πλευρό της οικογένειας. Στο τέλος της ομιλίας του, ερμήνευσε ένα σύντομο τραγούδι.
Στην τελετή τραγούδησαν ακόμη οι Colm Mac Con Iomaire, Liam Ó Maonlaí των Hothouse Flowers και Breandáin Ó Beaglaoich. Ο τελευταίος περιέγραψε τον Hansard ως έναν άνθρωπο «γενναιόδωρο και ειλικρινή», με έναν χαρακτήρα που δεν μπορούσε να επαναληφθεί.
«Θα σε αγαπώ για πάντα, Glen», είπε αφού διάβασε ένα κείμενο γραμμένο ειδικά για εκείνον. «Όμορφε, όμορφε άνθρωπε», πρόσθεσε.
Ο Ó Beaglaoich μίλησε και για την απόσταση ανάμεσα στη διεθνή αναγνώριση του Hansard και στην απλότητα που διατήρησε μέχρι το τέλος. Ο τραγουδοποιός είχε εμφανιστεί στις μεγαλύτερες σκηνές της Ιρλανδίας και σε ολόκληρο τον κόσμο, χωρίς να χάσει ποτέ τη σχέση του με τη συνοικία από την οποία προερχόταν.
«Ήταν τόσο γνωστός στις μεγάλες σκηνές της Ιρλανδίας και όλου του κόσμου, ένας απλός, καλόκαρδος άνθρωπος από το Μπάλιμαν. Ένας αληθινός Δουβλινέζος», είπε.
Ο Hansard έγινε ευρύτερα γνωστός ως frontman των The Frames, του συγκροτήματος με το οποίο συνέδεσε το όνομά του από τη δεκαετία του 1990. Ακολούθησε μια προσωπική πορεία με άλμπουμ όπως το «Rhythm and Repose» του 2012 και το «Didn’t He Ramble» του 2015.
Η σχέση του με τον κινηματογράφο είχε ξεκινήσει νωρίτερα. Εμφανίστηκε στην ταινία «The Commitments» του 1991, η οποία τιμήθηκε με BAFTA, προτού πρωταγωνιστήσει στο «Once» και γράψει τη μουσική που θα τον οδηγούσε στο Όσκαρ του Καλύτερου Πρωτότυπου Τραγουδιού.
Προς το τέλος της τελετής, η μουσική έφερε ξανά όλους τους ανθρώπους στο ίδιο σημείο. Ο Liam Ó Maonlaí, ο Eddie Vedder, ο Bono και ο The Edge ανέβηκαν μαζί με μια μεγάλη ομάδα τραγουδιστών για να ερμηνεύσουν το «Forever Young» του Bob Dylan.
Το τραγούδι απλώθηκε στον καθεδρικό σαν κοινή ευχή προς έναν άνθρωπο που είχε περάσει τη ζωή του μιλώντας για την πίστη, τη φιλία και την επίμονη αναζήτηση της ομορφιάς. Οι διάσημοι φίλοι του, οι συγγενείς του και οι απλοί πολίτες που είχαν γεμίσει τον χώρο τραγούδησαν κάτω από την ίδια οροφή.
Η κηδεία του Glen Hansard εξελίχθηκε σε μια τελευταία βραδιά από εκείνες που περιέγραψε ο αδελφός του: γεμάτη τραγούδια, ιστορίες, γέλιο, θλίψη και ελπίδα. Μόνο που αυτή τη φορά ο άνθρωπος που συνήθιζε να αλλάζει την ατμόσφαιρα ενός δωματίου βρισκόταν στο κέντρο της ιστορίας χωρίς να χρειάζεται να πει ούτε μία λέξη.
Οι φωνές των φίλων του ανέλαβαν να τη συνεχίσουν. Και όταν ακούστηκε το «Forever Young», το αντίο έμοιαζε για λίγο με υπόσχεση ότι όλα όσα έδωσε θα παραμείνουν ζωντανά στους ανθρώπους που τα κληρονόμησαν.
