Η «κατάρα» επαναλαμβάνεται: Η Manon Bannerman, οι KATSEYE και η μοναξιά του να είσαι το μοναδικό μαύρο μέλος σε ένα γυναικείο συγκρότημα – Από τις Pussycat Dolls και τις Fifth Harmony μέχρι σήμερα, η προσωρινή αποχώρηση της Manon είναι η επιβεβαίωση ενός συστημικού προβλήματος στη μουσική βιομηχανία
Η παρουσία της Manon Bannerman στις KATSEYE φαντάζει σχεδόν καρμική. Πάνω από 120.000 υποψήφιες πέρασαν από οντισιόν για το «Dream Academy», το πρόγραμμα εκπαίδευσης που διαμόρφωσε το εξαμελές συγκρότημα. Η τελική σύνθεση προέκυψε από 20 φιναλίστ, των οποίων η πορεία καταγράφηκε από το Netflix σε μία σειρά ριάλιτι όπου η απόδειξη της αξίας σου –τόσο στους συνεργάτες όσο και στους θεατές– ήταν το κλειδί. Η casting director Michelle Kim ανακάλυψε τη Bannerman στα social media και την κάλεσε σε οντισιόν. Παρόλο που δεν διέθετε προηγούμενη εκπαίδευση ή επαγγελματικό υπόβαθρο, κανείς δεν μπορούσε να αρνηθεί ότι είχε κάτι ξεχωριστό.
Μέσα από καθαρή τύχη, πεπρωμένο ή τη σωστή ευθυγράμμιση των άστρων, η Bannerman βρέθηκε σε μία εμπειρία που ελάχιστοι άνθρωποι μπορούν να κατανοήσουν. Μεταφέρθηκε από την Ελβετία στην παγκόσμια σκηνή, δίπλα στις Daniela Avanzini, Lara Raj, Megan Skiendiel, Sophia Laforteza και Yoonchae Jeung. Είναι σαφές ότι για την ομάδα υπάρχει μία εγγενής άνεση καθώς προσαρμόστηκαν μαζί σε αυτή την αντισυμβατική πραγματικότητα. Έχουν αντιμετωπίσει ατελείωτο μίσος και απειλές κατά της ζωής τους από το ντεμπούτο τους το 2024, κάτι που θα ήταν αδύνατον να αντέξουν ως σόλο καλλιτέχνιδες.
Ωστόσο, η Bannerman αντιμετωπίζει μία συγκεκριμένη απομόνωση ως το μοναδικό μαύρο μέλος των KATSEYE. Υπό αυτή την έννοια, οι άνθρωποι που καταλαβαίνουν καλύτερα την εμπειρία της δεν βρίσκονται καν στο ίδιο συγκρότημα.
Το περασμένο Σαββατοκύριακο, η HYBE και η Geffen Records ανακοίνωσαν ότι η Bannerman θα απομακρυνθεί προσωρινά από τις KATSEYE «για να επικεντρωθεί στην υγεία και την ευεξία της», σύμφωνα με δήλωση που δημοσιεύτηκε στο Weverse.
Σε ξεχωριστό μήνυμα προς τους θαυμαστές, η 23χρονη τραγουδίστρια διευκρίνισε την κατάσταση γράφοντας: «Είμαι υγιής, είμαι καλά και φροντίζω τον εαυτό μου… Μερικές φορές τα πράγματα εξελίσσονται με τρόπους που δεν ελέγχουμε πλήρως, αλλά εμπιστεύομαι τη μεγάλη εικόνα». Ενώ οι θαυμαστές προσπαθούν να διαβάσουν πίσω από τις λέξεις, γεμίζοντας το κενό με εικασίες για το αν επρόκειτο για μία φιλική απόφαση, μία ομάδα συναισθηματικής υποστήριξης γυναικών έχει σχηματιστεί γύρω από τη Bannerman.
«Σε βλέπουμε», έγραψε η Melody Thornton των Pussycat Dolls στο Instagram, μοιράζοντας μία φωτογραφία της Bannerman, η οποία έκανε like στην ανάρτηση. Κατά τη διάρκεια των πιο δύσκολων στιγμών της Thornton στο δικό της γυναικείο συγκρότημα κανείς δεν της είπε το ίδιο. «Το μόνο πράγμα που είχα πάντα στο μυαλό μου ήταν: “Δεν μπορείς να κάνεις λάθη. Πρέπει να κρατάς τα προσχήματα γιατί είσαι το μαύρο κορίτσι. Ο κόσμος το ξέρει αυτό, ο κόσμος το βλέπει και θέλουν να σε δουν να νικάς, οπότε πρέπει να επικρατήσεις απέναντι σε κάθε αντιξοότητα – όπως κι αν μοιάζει αυτή”», δήλωσε στο Essence το 2024.
«Δεν ήξερα πάντα αν με έβλεπαν». Σε κάποιο σημείο, άρχισε να βιώνει κρίσεις πανικού και ανέπτυξε ανασφάλειες γύρω από το ότι χαρακτηρίστηκε ως ο «πιο αδύναμος κρίκος» στις PCD. Παρ’ όλα αυτά, δεν αποκάλυψε τις δυσκολίες της σε κανέναν, όπως είπε, «επειδή δεν ήθελα κανείς να πει ότι ήμουν τεμπέλα ή ότι έβγαζα πράγματα από το μυαλό μου».
Η δήλωση αυτή αντικατοπτρίζει σχεδόν ακριβώς αυτό που είπε η Bannerman στο The Cut μόλις πριν από λίγες εβδομάδες. «Το να σε αποκαλούν τεμπέλα, ειδικά ως μαύρο κορίτσι, δεν είναι δίκαιο», είπε σχολιάζοντας την κριτική που την ακολουθεί από το «Dream Academy», όπου έχασε πρόβες λόγω ασθένειας. «Τώρα νιώθω ότι πρέπει πάντα να δουλεύω παραπάνω για να αποδείξω κάτι, παρόλο που στην πραγματικότητα δεν χρειάζεται».
Η Bannerman έχασε μόνο μία ημερομηνία από την περιοδεία τους που ολοκληρώθηκε τον Δεκέμβριο. Τον επόμενο μήνα, οι KATSEYE έχουν κλείσει να εμφανιστούν σε τρεις εκδοχές του Lollapalooza πριν από το ντεμπούτο τους στο Coachella τον Απρίλιο. Ακόμη κι αν η αποχώρηση της Bannerman από την ομάδα είναι μόνο προσωρινή, η εικόνα γύρω από την απουσία της θα μπορούσε να αφήσει ανεξίτηλο σημάδι.
«Τα συγκροτήματα φτιάχνονται και κάθε μέλος επιλέγεται επειδή έχει κάτι ξεχωριστό να προσφέρει και επειδή όλα τα μέλη μαζί δημιουργούν μία ισορροπία, οπότε νομίζω ότι θα έχει ενδιαφέρον το πώς θα πορευτούν χωρίς αυτήν προς το παρόν», δήλωσε η Makhyli Simpson, μέλος του βραχύβιου γυναικείου συγκροτήματος Boys World, σε πρόσφατη ζωντανή μετάδοση στο TikTok. «Απλώς ελπίζω ότι είναι καλά σε ό,τι κι αν αποφασίσει να κάνει από εδώ και πέρα. Γνωρίζω για όλη την πίεση που υπάρχει, ειδικά το να είσαι το μοναδικό μαύρο κορίτσι σε μία ομάδα, και απλά νιώθω ότι κανείς δεν ξέρει πώς είναι μέχρι να βρεθεί στη θέση της».
Οι Boys World διαλύθηκαν το 2024, πέντε χρόνια αφότου η KYN Entertainment ανακάλυψε και τα πέντε μέλη στα social media. «Αποδεχτήκαμε ότι υπάρχουν κάποια πράγματα που είναι πέρα από τον έλεγχό μας», είπε η ομάδα τότε. Αυτό αντικατοπτρίζει τη δήλωση που μοιράστηκε η Bannerman.
Στο τέλος της ημέρας, κάθε ομάδα που συγκροτείται και υποστηρίζεται από μία εταιρεία ψυχαγωγίας αντιμετωπίζεται παρόμοια με τα προϊόντα που καλείται να πουλήσει. Οι KATSEYE δεν έχουν κυκλοφορήσει ακόμη το πρώτο τους άλμπουμ, αλλά έχουν ήδη τοποθετηθεί ουσιαστικά ως κινούμενες διαφημίσεις για τα πάντα: από Fendi, Pandora, GAP, Glossier και Laneige μέχρι Erewhon, State Farm, Takis και την αλυσίδα fast-food Jollibee. Δεν πουλάνε singles. Πουλάνε μία εικόνα – μία εικόνα που δεν στέκεται χωρίς τη Bannerman.
«Ο κόσμος θέλει να βλέπει ποικιλομορφία», είπε στο Associated Press πέρυσι. «Ο κόσμος θέλει να βλέπει τον εαυτό του να εκπροσωπείται στην τηλεόραση, στις διαφημιστικές πινακίδες. Και ελπίζω πραγματικά ότι οι άνθρωποι που βρίσκονται ψηλά το βλέπουν αυτό, βλέπουν ότι λειτουργεί και το εφαρμόζουν». Αν και η μουσική βιομηχανία μπορεί να τις βλέπει ως πιόνια και προϊόντα, αυτές οι γυναίκες –που επωμίστηκαν αυτή την ευθύνη ως έφηβες και νεαρές ενήλικες στο «Dream Academy»– εξακολουθούν να είναι άνθρωποι.
Τα γυναικεία συγκροτήματα χτίζονται πάνω σε μία εξιδανικευμένη αντίληψη ενότητας και αδελφότητας που δεν είναι πάντα συμπεριληπτική σε όλα τα επίπεδα. Οι άνθρωποι στις υψηλές θέσεις δεν ήξεραν ποτέ τι ακριβώς να κάνουν με τις μαύρες γυναίκες σε αυτά τα περιβάλλοντα.
Ως έφηβη, η Normani εντάχθηκε στις Fifth Harmony μαζί με άλλα τέσσερα κορίτσια που είχαν επίσης περάσει από οντισιόν ως σόλο καλλιτέχνιδες στο «The X Factor». Τερμάτισαν στην τρίτη θέση και αμέσως μετά λανσαρίστηκαν ως το next big thing της pop. Η Normani εξέπεμπε πάντα την ίδια φυσική ποιότητα σταρ που τράβηξε τους παραγωγούς του «Dream Academy» στην Bannerman. Η παρουσία της από μόνη της τραβούσε την προσοχή. Παρόλα αυτά, παραγκωνίστηκε. «Δεν είχα την ευκαιρία να τραγουδήσω πραγματικά στην ομάδα. Ένιωθα ότι με παραβλέπουν», είπε η Normani στο Allure το 2021. «Αυτή η ιδέα προβλήθηκε πάνω μου. Τύπου, αυτή είναι η θέση σου».
Η Normani πάλεψε επίσης με τον ρατσισμό από τους οπαδούς των Fifth Harmony και χρειάστηκε να αντιμετωπίσει ρατσιστικές εμπειρίες ακόμη και μέσα στην ομάδα: Το 2019, επανήλθαν στην επιφάνεια ρατσιστικές αναρτήσεις που είχε γράψει το μέλος της ομάδας Camila Cabello ως έφηβη.
«Ήταν καταστροφικό που αυτό προήλθε από ένα μέρος που υποτίθεται ότι ήταν ασφαλές καταφύγιο και μία αδελφότητα, γιατί ήξερα ότι αν οι ρόλοι ήταν αντίστροφοι θα υπερασπιζόμουν την καθεμία από αυτές σε δευτερόλεπτα», δήλωσε στο Rolling Stone το 2020. Τελικά, είπε, «δεν ήξεραν πώς να είναι δίπλα μου με τον τρόπο που το χρειαζόμουν, επειδή δεν ήταν η δική τους εμπειρία και επειδή όταν με κοιτάζουν δεν με βλέπουν». Εν μέσω της φημολογίας γύρω από το μέλλον των KATSEYE, η Normani ακολούθησε την Bannerman στο Instagram.
Πρόκειται για μία μικρή κίνηση που μπορεί να οδήγησε σε μία εκτενή συζήτηση πίσω από τις κάμερες, αλλά η σημασία της ορατότητας δεν πρέπει να υποτιμάται. Η Normani και η Leigh-Anne Pinnock, της οποίας η πορεία σε τηλεοπτικό διαγωνισμό την οδήγησε στις Little Mix, αντάλλαξαν το ίδιο μήνυμα το 2020.
«Είμαι εσύ και είσαι εγώ, σε βλέπουμε αδερφή μου», σχολίασε η Normani σε ένα βίντεο που περιέγραφε λεπτομερώς την εμπειρία της Pinnock με τον ρατσισμό στη μουσική βιομηχανία. «Έμαθα ότι το όνειρο του να είσαι στο μεγαλύτερο girl band στον κόσμο συνοδευόταν από τα ελαττώματα και τις συνέπειές του – συνέπειες όπως το να γνωρίζεις για τον υπαρκτό υποκείμενο ρατσισμό στις δημιουργικές βιομηχανίες», είπε τότε. Απαντώντας σε μία ανάρτηση σχετικά με το ότι ακολούθησε τη Bannerman στο Instagram, η Pinnock έγραψε: «Πρέπει να προστατεύουμε η μία την άλλη».
Η Pinnock, όπως και όλες οι άλλες γυναίκες που αναφέρθηκαν εδώ, έμαθε να ζει με το «να αισθάνομαι συνεχώς ότι πρέπει να δουλεύω 10 φορές πιο σκληρά και περισσότερο για να κατοχυρώσω τη θέση μου στο συγκρότημα επειδή το ταλέντο μου από μόνο του δεν είναι αρκετό».
Καμία τους δεν θα έπρεπε να χρειάζεται να το κάνει αυτό. Η ιδέα ότι οι μαύρες γυναίκες πρέπει απλώς να αντέξουν ή να υπομείνουν την κακομεταχείριση υπό το πρόσχημα της απόδειξης της αξίας τους, είναι συστημική. Είναι ένα διαρκές τεστ σχεδιασμένο για να αποτύχουν. Αναμένεται όχι μόνο να υπερβούν τα όριά τους για να αποδείξουν τη θέση τους, αλλά και ότι πρέπει να αισθάνονται τυχερές που βρίσκονται εκεί – και που λαμβάνονται υπόψη – γενικώς. Αλλά δεν είναι ποτέ προνόμιο να υποφέρεις και να παλεύεις.
Η Bannerman εξέφρασε το ίδιο όταν επεσήμανε ότι μεγάλωσε με μία ολοκληρωμένη κατανόηση της ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής στην Ελβετία, κάτι που οι Αμερικανοί συχνά απέρριπταν υπέρ μιας αμείλικτης νοοτροπίας εξουθενωτικής εργασίας. Είναι αυτή η ένταση που καθόρισε τη Motown του Berry Gordy, η οποία επηρέασε άμεσα το σύγχρονο μοντέλο εκπαίδευσης της K-pop.
Το 2024, ο ιδρυτής της JYP Entertainment, Park Jin-young, απέδωσε τα εύσημα στη θρυλική δισκογραφική για την έμπνευση του συστήματος. Όλα αυτά, με τη σειρά τους, οδήγησαν στη δημιουργία των KATSEYE. Η HYBE και η Geffen διαφήμισαν τη συνεργασία τους ως την πρώτη φορά που μία αμερικανική δισκογραφική εταιρεία συνεργάζεται με μία εταιρεία K-pop για την ανάπτυξη ενός νέου συγκροτήματος. Τελικά, φαίνεται ότι ίσως να μην είναι καλύτερα μαζί.
Τον Νοέμβριο, οι εταιρείες ξεκίνησαν την πώληση ενός πακέτου εμπορευμάτων που περιλάμβανε μία σελίδα κουίζ εξατομικευμένη για κάθε μέλος των KATSEYE. Για τη Bannerman, μία ερώτηση έλεγε: «Ποιο πιστεύει η Manon ότι είναι το καλύτερο χαρακτηριστικό της;» Οι επιλογές ήταν: «Η αίσθηση του χιούμορ της, ο εγωισμός της, η τεμπελιά της ή η ήσυχη φύση της». Ακόμη και η διατύπωση της ερώτησης –τι πιστεύει η ίδια για τον εαυτό της– ενθαρρύνει εικασίες που δεν αντικατοπτρίζουν την πραγματικότητα, αλλά διαστρεβλώνουν την ιστορία της.
Η Keisha Buchanan των Sugababes μπορεί να ταυτιστεί. Το 2020, ισχυρίστηκε ότι ένα στέλεχος δισκογραφικής τής είπε ότι «χρησιμοποιήθηκε ως παράπλευρη απώλεια» μετά την αποπομπή της από το συγκρότημα το 2009. Όταν το πρώτο άλμπουμ χωρίς αυτήν δεν είχε επιτυχία, το επόμενο καλύτερο πράγμα που μπορούσαν να κάνουν ήταν να το χρεώσουν κάπως σε εκείνη. «Αν και δεν ήταν δική μου επιλογή να φύγω, ήρθε η ώρα να μπω σε ένα νέο κεφάλαιο στη ζωή μου», είπε η Buchanan τότε.
Οι θαυμαστές της pop έχουν μάθει να ζουν με τον φόβο των επίσημων ανακοινώσεων στα social media από τα αγαπημένα τους συγκροτήματα, ειδικά εκείνων που περιλαμβάνουν ασαφείς όρους και ελάχιστες διευκρινίσεις γύρω από τις συνθήκες. «Όταν χώρισαν οι One Direction, ήταν πολύ δύσκολο», είπε η Bannerman στο The Cut. «Δεν θέλω οι θαυμαστές μας να περάσουν κάτι τέτοιο. Δεν θέλω να είμαι υπεύθυνη για το ράγισμα τόσων καρδιών».
Ας ελπίσουμε ότι η ιστορία δεν θα επαναληφθεί. Τα μέλη των γυναικείων συγκροτημάτων που είναι μαύρες γυναίκες δεν θα έπρεπε να χρειάζεται να περνούν ξανά και ξανά από αυτό.
