Οι διαχειριστές της περιουσίας του Leonard Cohen εξέφρασαν την έντονη αντίθεσή τους για τη χρήση του εμβληματικού τραγουδιού «Hallelujah» στη συγκέντρωση του Donald Trump στην Ουάσινγκτον, η οποία σηματοδότησε την έναρξη της έκθεσης «Great American State Fair». Παρά τις νομικές αντιρρήσεις και τις επίσημες ανακοινώσεις, το τραγούδι ερμηνεύτηκε κανονικά στο National Mall, εντείνοντας τη μακρά κόντρα μεταξύ του πρώην προέδρου των ΗΠΑ και της μουσικής βιομηχανίας σχετικά με τα πνευματικά δικαιώματα των καλλιτεχνών.
Η έναρξη της έκθεσης «Great American State Fair» και η παράλληλη συγκέντρωση Freedom 250 του Donald Trump στο National Mall της Ουάσινγκτον το βράδυ της Τετάρτης 24 Ιουνίου, συνοδεύτηκαν από μία νέα έντονη καλλιτεχνική διαμάχη. Οι διαχειριστές της περιουσίας του αείμνηστου Leonard Cohen εξέφρασαν δημόσια την αντίθεσή τους για τη σχεδιαζόμενη χρήση του θρυλικού τραγουδιού του «Hallelujah» στην εκδήλωση, χωρίς όμως να καταφέρουν να εμποδίσουν την εκτέλεσή του.
«Οι διαχειριστές της περιουσίας του Leonard Cohen έμαθαν ότι το τραγούδι “Hallelujah” πρόκειται να εκτελεστεί σε συγκέντρωση του Donald Trump στις 24 Ιουνίου», αναφερόταν στη δήλωση που αναρτήθηκε στον επίσημο λογαριασμό του Cohen στο Instagram. «Αυτή η χρήση δεν είναι εξουσιοδοτημένη και οι διαχειριστές δεν υποστηρίζουν ούτε εγκρίνουν αυτήν ή οποιαδήποτε παρόμοια χρήση», συμπληρωνόταν στο ίδιο κείμενο.
Θέλοντας να σχολιάσουν με ειρωνικό τρόπο τις γνωστές αναρτήσεις του Trump στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, η ανακοίνωση έκλεισε με μία συγκεκριμένη αναφορά. «Ευχαριστούμε για την προσοχή σας σε αυτό το θέμα», κατέληγε η δήλωση των διαχειριστών.
Παρόλα αυτά, η προειδοποίηση αγνοήθηκε πλήρως από τους διοργανωτές της εκδήλωσης και το τραγούδι ακούστηκε κανονικά. Ο τραγουδιστής της όπερας Christopher Macchio από το Λονγκ Άιλαντ ένωσε τις δυνάμεις του με τον αρχικελευστή της Μπάντας των Πεζοναυτών, Kevin Bennear, ερμηνεύοντας το εμβληματικό τραγούδι του 1984, την ώρα που ένα βομβαρδιστικό αεροσκάφος B-2 πραγματοποιούσε πτήση πάνω από το σημείο πριν την είσοδο του Trump.
Η επιλογή του συγκεκριμένου τραγουδιού δεν είναι τυχαία, καθώς το «Hallelujah» αποτελεί ένα από τα πιο συχνά διασκευασμένα τραγούδια στην ιστορία της σύγχρονης μουσικής. Σύμφωνα με την Ένωση Δισκογραφικών Εταιρειών της Αμερικής (RIAA), το τραγούδι έχει ερμηνευτεί από περισσότερους από 300 τραγουδιστές σε πολλές γλώσσες και δεκαετίες.
Ανάμεσα στις πιο γνωστές εκδοχές ξεχωρίζουν αυτή του Jeff Buckley στον δίσκο του «Grace» το 1994, η διασκευή του Rufus Wainwright για το soundtrack της ταινίας «Shrek» το 2001, καθώς και η εορταστική εκδοχή των Pentatonix στο άλμπουμ «A Pentatonix Christmas» το 2016.
Ο ίδιος ο Leonard Cohen, πριν από τον θάνατό του το 2016, είχε σχολιάσει τον τεράστιο αριθμό διασκευών σε συνέντευξή του στον Guardian το 2009.
«Διάβαζα μία κριτική για μία ταινία με τίτλο “Watchmen” που το χρησιμοποιεί, και ο κριτικός έλεγε “μπορούμε παρακαλώ να έχουμε ένα μορατόριουμ στο ‘Hallelujah’ σε ταινίες και τηλεοπτικές εκπομπές;” και νιώθω κάπως το ίδιο», είχε δηλώσει ο Cohen. «Πιστεύω ότι είναι ένα καλό τραγούδι, αλλά πάρα πολλοί άνθρωποι το τραγουδούν», είχε προσθέσει ο τραγουδοποιός.
Η διαμάχη αυτή πάντως είχε ξεκινήσει αρκετές εβδομάδες πριν από τη συγκέντρωση της Τετάρτης. Ο Donald Trump είχε δηλώσει ήδη από τις 4 Ιουνίου ότι το «Hallelujah» θα ακουγόταν στην εκδήλωση, ανακοινώνοντας παράλληλα ότι η έναρξη της έκθεσης θα περιλάμβανε ως κεντρικούς καλεσμένους τον Lee Greenwood και τον Christopher Macchio.
Στην ίδια ανακοίνωση, ο Trump χλεύασε τους καλλιτέχνες που είχαν αποσυρθεί από τις συναυλίες για τον εορτασμό των 250 χρόνων των Ηνωμένων Πολιτειών, υποστηρίζοντας ότι οι δικές του επιλογές ήταν ανώτερες. «Δεν θέλουμε τραγουδιστές χωρίς ταλέντο, αλλά με μεγάλες αμοιβές για να σας κοιμίζουν – τους είπαμε όλους να μείνουν σπίτι», έγραψε τότε ο Trump, χαρακτηρίζοντας τη συγκέντρωση ως τη μεγαλύτερη όλων των εποχών.
«Το μόνο που θέλουμε είναι εσάς, εμένα, μερικούς ομιλητές και την καλύτερη μουσική που έχει παιχτεί ποτέ, την ίδια μουσική που ακούτε εδώ και χρόνια!», πρόσθεσε ο ίδιος στην ανάρτησή του. «Θα έχουμε τον υπέροχο Lee Greenwood να με παρουσιάζει με αυτό που αποδείχθηκε ότι είναι μία από τις μεγαλύτερες επιτυχίες όλων των εποχών, το “GOD BLESS THE U.S.A.”», συμπλήρωσε ο Trump.
Εκτός από το «Hallelujah», ο Trump είχε προαναγγείλει ότι ο Macchio θα ερμήνευε τα τραγούδια «Nessun Dorma», «Ave Maria» και «God Bless America», συγκρίνοντας τη φωνή του με εκείνη του θρυλικού Luciano Pavarotti. «Από την εποχή του θρυλικού Luciano Pavarotti δεν έχει υπάρξει τέτοια φωνή!», έγραψε χαρακτηριστικά ο πρώην πρόεδρος.
Στο πρόγραμμα της εκδήλωσης συμμετείχαν επίσης η Μπάντα του Στρατού των ΗΠΑ, Pershing’s Own, η Χορωδία των Ενόπλων Δυνάμεων, η Μπάντα των Πεζοναυτών The President’s Own, καθώς και η Μικτή Χορωδία των Ενόπλων Δυνάμεων. Παράλληλα, αίσθηση προκάλεσε η συμμετοχή της Alexis Wilkins, συντρόφου του διευθυντή του FBI, Kash Patel, η οποία ανέλαβε να τραγουδήσει τον εθνικό ύμνο.
Η Wilkins υπεραμύνθηκε αμέσως της συμμετοχής της στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης απέναντι στους επικριτές της, τονίζοντας ότι επιλέχθηκε με δική της πρωτοβουλία και όχι λόγω προσωπικών γνωριμιών. Αυτή πάντως δεν είναι η πρώτη φορά που ο Trump χρησιμοποιεί το «Hallelujah» στις συγκεντρώσεις του, παρά τους ειρωνικούς στίχους του τραγουδιού, όπως το «Δεν σε νοιάζει πραγματικά η μουσική, έτσι δεν είναι;», που θα μπορούσαν να στραφούν εναντίον του.
Όταν η καμπάνια του Trump χρησιμοποιούσε το τραγούδι το 2024, οι διαχειριστές της περιουσίας του Cohen είχαν απαντήσει ξηρά, προτείνοντας στον πρώην πρόεδρο να χρησιμοποιήσει καλύτερα το τραγούδι του Cohen «You Want It Darker». Την ίδια περίοδο, ο Rufus Wainwright είχε αντιδράσει έντονα όταν η δική του διασκευή από το soundtrack του «Shrek» ακούστηκε σε συγκέντρωση του Trump.
«Το να βλέπω τον Trump και τους υποστηρικτές του να επικοινωνούν με αυτή τη μουσική χθες το βράδυ ήταν το αποκορύφωμα της βλασφημίας», είχε δηλώσει ο Wainwright, εκφράζοντας την οργή του. Παρά τις σφοδρές αντιδράσεις, η χρήση τραγουδιών χωρίς την άδεια των δημιουργών τους συνεχίζει να αποτελεί πάγια πρακτική στις πολιτικές συγκεντρώσεις του Trump.
Η νέα αντιπαράθεση γύρω από το «Hallelujah» φέρνει στο προσκήνιο το διαχρονικό και άλυτο ζήτημα της χρήσης της μουσικής ως πολιτικού εργαλείου χωρίς τη συγκατάθεση των δημιουργών της. Για καλλιτέχνες όπως ο Leonard Cohen, του οποίου το έργο χαρακτηρίζεται από βαθιά πνευματικότητα και εσωτερικότητα, η ενσωμάτωση των τραγουδιών τους σε θορυβώδεις πολιτικές φιέστες αποτελεί μία μορφή αλλοίωσης του μηνύματός τους.
