Η επένδυση του CEO του Spotify σε εταιρεία στρατιωτικής τεχνολογίας και η συμμετοχή τους στην καμπάνια «No Music For Genocide» οδήγησαν τους Massive Attack να ζητήσει την πλήρη και παγκόσμια απόσυρση της μουσικής του από τον γίγαντα του streaming.
Σε μία κίνηση με βαρύνουσα συμβολική και ουσιαστική σημασία, οι Massive Attack, οι πρωτοπόροι της trip-hop σκηνής από το Μπρίστολ, ανακοίνωσαν ότι ζήτησαν την πλήρη απόσυρση ολόκληρης της δισκογραφίας τους από το Spotify σε παγκόσμιο επίπεδο.
Η είδηση, που κοινοποιήθηκε μέσω Instagram την Πέμπτη 18 Σεπτεμβρίου, αποτελεί την κορύφωση ενός αυξανόμενου κύματος αντιδράσεων από καλλιτέχνες που στρέφονται ενάντια στις επενδυτικές πρακτικές του CEO της πλατφόρμας, Daniel Ek.
Η απόφαση του συγκροτήματος στηρίζεται σε δύο διακριτούς αλλά ηθικά συνδεδεμένους άξονες.
Αρχικά, οι Massive Attack αποκάλυψαν τη συμμετοχή τους στην πρωτοβουλία «No Music For Genocide». Στο πλαίσιο αυτής της καμπάνιας, περισσότεροι από 400 καλλιτέχνες και δισκογραφικές εταιρείες —ανάμεσά τους ονόματα όπως η Faye Webster, η Arca, ο MIKE και οι Japanese Breakfast— έχουν ζητήσει να αποσυρθεί η μουσική τους από όλες τις ψηφιακές πλατφόρμες (DSPs) που λειτουργούν στο Ισραήλ.
«Σε υποστήριξη της πρωτοβουλίας “No Music For Genocide”, καταθέσαμε επίσημο αίτημα στην Universal Music Group για την αφαίρεση της μουσικής μας από όλες τις DSP πλατφόρμες στο Ισραήλ», ανέφεραν χαρακτηριστικά.
Ωστόσο, το συγκρότημα, γνωστό για την πολιτικοποιημένη του στάση, προχώρησε ένα βήμα παραπέρα, στοχοποιώντας το Spotify σε όλες τις χώρες.
Η αιτία είναι οι επενδύσεις του Daniel Ek, μέσω του επενδυτικού του fund Prima Materia, στην εταιρεία αμυντικής τεχνολογίας Helsing. Από το 2021, το fund του Ek έχει διοχετεύσει κεφάλαια στην εν λόγω start-up, η οποία αναπτύσσει λογισμικό τεχνητής νοημοσύνης (AI) για στρατιωτική χρήση, ενσωματώνοντάς το σε drones, πολεμικά αεροσκάφη και υποβρύχια.
Στη δήλωσή τους, οι Massive Attack το καθιστούν σαφές: «Ανεξάρτητα από την πρωτοβουλία αυτή, και λαμβάνοντας υπόψη τις (αναφερόμενες) σημαντικές επενδύσεις του CEO σε εταιρεία που παράγει στρατιωτικά drones και τεχνολογίες AI ενσωματωμένες σε πολεμικά αεροσκάφη, ζητήσαμε ξεχωριστά από τη δισκογραφική μας την απομάκρυνση της μουσικής μας από το Spotify σε όλες τις χώρες».
Η κίνηση αυτή έρχεται να προστεθεί σε ένα κίνημα που ξεκίνησε τον περασμένο Ιούλιο από τους Αυστραλούς King Gizzard & the Lizard Wizard. Εκείνοι είχαν δηλώσει: «Ο CEO του Spotify, Daniel Ek, επενδύει εκατομμύρια σε στρατιωτική τεχνολογία με drones τεχνητής νοημοσύνης. Αφαιρέσαμε τη μουσική μας από την πλατφόρμα».
Η ανακοίνωσή τους ακολούθησε δημοσίευμα του Ιουνίου, σύμφωνα με το οποίο ο Ek ηγήθηκε ενός επενδυτικού γύρου ύψους 600 εκατομμυρίων ευρώ στη Helsing. Στο πλευρό τους έχουν ήδη ταχθεί συγκροτήματα όπως οι Godspeed You! Black Emperor, οι Deerhoof, οι Xiu Xiu, οι Hotline TNT και η Cindy Lee.
Με περισσότερους από 8 εκατομμύρια μηνιαίους ακροατές στο Spotify, οι Massive Attack —οι οποίοι κυκλοφόρησαν άλμπουμ – ορόσημα όπως το «Blue Lines» (1991) και το «Mezzanine» (1997) μέσω της Virgin Records, θυγατρικής της Universal Music Group — αποτελούν το πιο ηχηρό όνομα που προσχωρεί σε αυτό το ιδιότυπο μποϊκοτάζ.
Αιτιολογώντας περαιτέρω τη στάση τους, το συγκρότημα συνέδεσε την τρέχουσα κρίση με ιστορικά προηγούμενα ακτιβισμού.
«Κατά τη γνώμη μας, το ιστορικό προηγούμενο της αποτελεσματικής δράσης καλλιτεχνών στη Νότια Αφρική του απαρτχάιντ και τα εγκλήματα πολέμου και γενοκτονίας που διαπράττει σήμερα το κράτος του Ισραήλ, καθιστούν την καμπάνια απολύτως επιβεβλημένη», τόνισαν.
Για το ίδιο το Spotify, η κριτική τους ήταν αιχμηρή, αγγίζοντας τον πυρήνα της σχέσης μεταξύ τέχνης, τεχνολογίας και ηθικής.
«Η οικονομική πίεση που υφίστανται διαχρονικά οι καλλιτέχνες επιβαρύνεται πλέον με ηθικά και δεοντολογικά βάρη, καθώς τα χρήματα των ακροατών και η δημιουργική εργασία των μουσικών χρηματοδοτούν τελικά θανατηφόρες, δυστοπικές τεχνολογίες», σχολίασαν, καταλήγοντας με ένα κοφτό μήνυμα: «Εώς εδώ και μη παρέκει. Υπάρχει άλλος δρόμος».
Μέχρι τη στιγμή της σύνταξης του άρθρου, η δισκογραφία των Massive Attack, συμπεριλαμβανομένου του τελευταίου τους δίσκου «Heligoland» (2010), παρέμενε διαθέσιμη στην πλατφόρμα, ενώ η Universal Music Group δεν έχει προβεί ακόμη σε επίσημο σχόλιο.
Από την πλευρά της, η εταιρεία Helsing εξέδωσε ανακοίνωση, απαντώντας στις κατηγορίες: «Διαδίδονται λανθασμένες πληροφορίες ότι η τεχνολογία της Helsing χρησιμοποιείται σε πολεμικές ζώνες εκτός Ουκρανίας. Αυτό δεν ισχύει. Η τεχνολογία μας έχει δοθεί σε ευρωπαϊκές χώρες αποκλειστικά για αποτροπή και άμυνα απέναντι στη ρωσική επιθετικότητα στην Ουκρανία».
Η απόφαση των Massive Attack δεν αποτελεί απλώς μία ακόμη αποχώρηση από μία ψηφιακή πλατφόρμα. Αντιπροσωπεύει τη μετατόπιση της συζήτησης για τη βιομηχανία του streaming από το γνώριμο πεδίο των πενιχρών πνευματικών δικαιωμάτων σε ένα πολύ βαθύτερο ερώτημα: την ηθική ευθύνη που φέρουν οι δημιουργοί για τις πλατφόρμες που φιλοξενούν το έργο τους.
Με την κίνησή τους, οι Massive Attack θέτουν επί τάπητος το κατά πόσον η τέχνη μπορεί να παραμένει απολιτική και ουδέτερη, όταν τα κέρδη που παράγει ενδέχεται να τροφοδοτούν τις πιο σκοτεινές εκφάνσεις της σύγχρονης τεχνολογίας.
