Με αφορμή την πώληση ενός άλλου έργου του Αυστριακού ζωγράφου Gustav Klimt για 236 εκατομμύρια δολάρια, η Barbra Streisand θυμήθηκε το έργο που αγόρασε για 17.000 δολάρια και αποχωρίστηκε δεκαετίες αργότερα.
Η Barbra Streisand αισθάνεται μία γλυκόπικρη νοσταλγία για έναν πίνακα του Gustav Klimt που κάποτε κοσμούσε τη συλλογή της.
Λίγες μόλις ημέρες αφότου ένα άλλο έργο του εμβληματικού Αυστριακού καλλιτέχνη πωλήθηκε σε δημοπρασία του οίκου Sotheby’s για το ιλιγγιώδες ποσό των 236 εκατομμυρίων δολαρίων, η διάσημη ηθοποιός και τραγουδίστρια θρήνησε δημοσίως για την απόφασή της να αποχωριστεί το δικό της αριστούργημα.
«Η μακροχρόνια βοηθός μου, μου έφτιαξε ένα λεύκωμα με έργα τέχνης που αγάπησα και πούλησα. Ένα από αυτά ήταν αυτός ο πίνακας της Δεσποινίδας Ria Munk στο νεκροκρέβατό της, από τον Gustav Klimt, που αγόρασα το 1969 για 17.000 δολάρια, ποσό που τότε φαινόταν τεράστιο», έγραψε η 83χρονη Streisand σε μία ανάρτησή της στο Instagram.
«Τον πούλησα το 1998 επειδή το ενδιαφέρον μου είχε στραφεί στον Frank Lloyd Wright και το κίνημα Arts & Crafts. Ω, πόσο μετανιώνω που την πούλησα. Όπως λέει και ο τίτλος του λευκώματος: “Ποτέ δεν πρέπει να πουλάς την τέχνη που αγαπάς”», κατέληξε στη λεζάντα της.
Δύο ημέρες πριν η ερμηνεύτρια του «Evergreen» αναπολήσει το συγκεκριμένο έργο τέχνης, ο οίκος δημοπρασιών Sotheby’s στη Νέα Υόρκη πούλησε τον πίνακα του Klimt με τίτλο «Πορτρέτο της Elisabeth Lederer» για το εννιαψήφιο ποσό που προκάλεσε παγκόσμια αίσθηση, αποτελώντας το δεύτερο πιο ακριβό έργο τέχνης που έχει πωληθεί ποτέ σε δημοπρασία, σύμφωνα με τα ARTnews, τους New York Times και το BBC.
Η τιμή αυτή, παράλληλα, κατέρριψε κάθε προηγούμενο ρεκόρ για πίνακα του Gustav Klimt.
Ο πίνακας ανήκε στον εκλιπόντα δισεκατομμυριούχο Leonard A. Lauder, κληρονόμο της αυτοκρατορίας καλλυντικών και παθιασμένο συλλέκτη έργων τέχνης, που είχε στην κατοχή του, μεταξύ άλλων, κομμάτια των Pablo Picasso, Henri Matisse και Evard Munch.
Η Εθνική Πινακοθήκη του Καναδά, όπου ο πίνακας εκτίθετο ως δάνειο για πολλά χρόνια, παραθέτει μία συναρπαστική αφήγηση της ιστορίας του.
«Το “Πορτρέτο της Elisabeth Lederer” του Gustav Klimt, που φιλοτεχνήθηκε σε διάστημα τριών ετών μεταξύ 1914 και 1916, είναι ένας επιβλητικός, εκθαμβωτικός πίνακας που αποπνέει τη δύναμη, την κομψότητα και την αυτοπεποίθηση της υψηλής κοινωνίας της Βιέννης στις αρχές του 20ού αιώνα», αναφέρει ένα άρθρο στην ιστοσελίδα του μουσείου.
«Αυτές οι ιδιότητες αποκαλύπτονται εδώ τόσο ρητά όσο και πιο συγκαλυμμένα: στην έκφραση ήρεμης αυτοπεποίθησης της εικονιζόμενης, για παράδειγμα, καθώς και σε ημι-κρυμμένα σύμβολα που περιβάλλουν την κεντρική φιγούρα.»
Το πιο αξιοσημείωτο, ωστόσο, είναι πως ο πίνακας —και η σχέση της οικογένειας με τον Klimt, ο οποίος είχε ζωγραφίσει αρκετά μέλη της οικογένειας Lederer— συνέβαλε στη διάσωση της ζωής της ίδιας της Elisabeth, όταν οι Ναζί προσάρτησαν την Αυστρία τη δεκαετία του 1930.
Σύμφωνα με το άρθρο, η Elisabeth, η οποία ήταν Εβραία, διέδωσε την ιστορία ότι ο Klimt, ο οποίος δεν ήταν Εβραίος και είχε πεθάνει το 1918, ήταν ο πραγματικός της πατέρας
Η μητέρα της Elisabeth, Szerena, υπέγραψε πρόθυμα μία ένορκη βεβαίωση που πιστοποιούσε την πατρότητα του Klimt προκειμένου να σώσει την κόρη της. Το σχέδιο πέτυχε και το ναζιστικό καθεστώς παρείχε στην Elisabeth ένα έγγραφο που δήλωνε ότι καταγόταν από τον Klimt.
Αρχικά, οι εκτιμήσεις για την πώληση του «Πορτρέτου της Elisabeth Lederer» κυμαίνονταν γύρω στα 150 εκατομμύρια δολάρια.
Η εξομολόγηση της Barbra Streisand λειτουργεί ως μία υπενθύμιση ότι η αξία της τέχνης δεν μετριέται μόνο με εκατομμύρια σε αίθουσες δημοπρασιών, αλλά και με το συναισθηματικό αποτύπωμα που αφήνει σε όσους τη βίωσαν από κοντά.
Για τη θρυλική σταρ, η απώλεια του δικού της πίνακα του Klimt δεν είναι μία οικονομική ατυχία, αλλά η μελαγχολική ανάμνηση ενός έργου που αγάπησε βαθιά και που τώρα, της θυμίζει έναν απαράβατο κανόνα για κάθε συλλέκτη: η αληθινή τέχνη δεν ανήκει στις επενδύσεις, αλλά στην ψυχή.
