Στην κηδεία του θρυλικού Clive Davis, ο οποίος έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 94 ετών, κορυφαία ονόματα της παγκόσμιας σκηνής συγκεντρώθηκαν για να τιμήσουν τη μνήμη του. Ο Bruce Springsteen, σε έναν βαθιά προσωπικό επικήδειο λόγο, θυμήθηκε τα πρώτα του βήματα και τον τρόπο με τον οποίο ο Davis άλλαξε για πάντα τη μοίρα του, δίνοντάς του το πρώτο του συμβόλαιο στην Columbia Records το 1972.
Με μία συγκινητική και γεμάτη χιούμορ τελετή στην Κεντρική Συναγωγή στο Midtown του Μανχάταν στη Νέα Υόρκη, η οποία μεταδόθηκε με ζωντανή ροή το πρωί της Δευτέρας 29 Ιουνίου, η μουσική κοινότητα αποχαιρέτησε τον Clive Davis. Ο «άνθρωπος με τα χρυσά αυτιά», ο οποίος απεβίωσε στις 22 Ιουνίου στο σπίτι του στη Νέα Υόρκη περιτριγυρισμένος από την οικογένειά του, τιμήθηκε από στενούς φίλους και συνεργάτες, με τον Bruce Springsteen να εκφωνεί τον τελευταίο επικήδειο λόγο.
Ο θάνατος του Davis, ο οποίος αντιμετώπισε αρκετά προβλήματα υγείας στο τελευταίο μέρος της ζωής του και τελικά κατέληξε λόγω αναπνευστικών προβλημάτων που σχετίζονταν με την ηλικία του, κλείνει ένα τεράστιο κεφάλαιο για τη μουσική. Ο σπουδαίος αυτός άνθρωπος της δισκογραφίας ανέλαβε πρόεδρος της Columbia Records το 1967, σε ηλικία 35 ετών, και συνέβαλε καθοριστικά στην καθιέρωση καλλιτεχνών όπως ο Bruce Springsteen, η Whitney Houston, η Aretha Franklin, ο Carlos Santana, η Janis Joplin, η Alicia Keys, η Carrie Underwood και ο Barry Manilow.
Κατά τη διάρκεια της τελετής, η οποία ακολουθήθηκε από ιδιωτική ταφή το απόγευμα της ίδιας ημέρας, μίλησαν επίσης η Dionne Warwick, ο Barry Manilow, η Alicia Keys, καθώς και οι γιοι του εκλιπόντος, Fred και Doug. Η συγκινητική ατμόσφαιρα συμπληρώθηκε από τις ζωντανές εμφανίσεις του Kenny G και της Jennifer Hudson, η οποία χάρισε μία καθηλωτική ερμηνεία στους παρευρισκόμενους.
Στο επίκεντρο της προσοχής βρέθηκε ο Bruce Springsteen, ο οποίος την προηγούμενη εβδομάδα είχε μοιραστεί έναν παρόμοιο φόρο τιμής στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, δημοσιεύοντας την τελευταία κοινή τους φωτογραφία από τον περασμένο Απρίλιο.
Ανεβαίνοντας στο βήμα, ξεκίνησε τον επίκηδείο του με ένα αστείο που έκανε το κοινό να γελάσει. «Ο Clive Davis ήταν ο πιο ταπεινός άνθρωπος στη μουσική βιομηχανία», είπε γελώντας.
Σχολιάζοντας τον χαρακτήρα του εκλιπόντος, «Όχι και τόσο βέβαια», πρόσθεσε. «Ο Clive ήταν μεγάλος, και πομπώδης, και γενναίος, και γεμάτος ιδέες, και απλώς πίστευε, πίστευε, πίστευε, πίστευε», εξήγησε ο τραγουδιστής.
«Ντυνόταν σαν βασιλιάς και γεννήθηκε για να διοικεί… τα πάντα», συμπλήρωσε ο ίδιος, αναφερόμενος έμμεσα στον δικό του ύμνο «Born to Run».
Γυρίζοντας τον χρόνο πίσω, ο Springsteen θυμήθηκε το 1972, όταν ως ένας 22χρονος μουσικός και ταυτόχρονα περιπλανώμενος της παραλίας, έφτασε στη Νέα Υόρκη με το λεωφορείο της Lincoln Transit από το Άσμπιουρι Παρκ. Δύο εβδομάδες νωρίτερα, είχε περάσει από ακρόαση για τον θρυλικό John Hammond, τον υπεύθυνο A&R της Columbia Records, ο οποίος τον υποδέχτηκε με απίστευτο ενθουσιασμό αλλά τον παρέπεμψε στον Davis για την τελική έγκριση.
«Έχω τις επιτυχίες μου, έχω τις αποτυχίες μου, και ο Clive παίρνει τις τελικές αποφάσεις», είπε ο John Hammond στον νεαρό τότε τραγουδιστή.
Δύο εβδομάδες αργότερα, αργά ένα πρωί, ο Springsteen μπήκε στο κομψό γραφείο του Davis μαζί με τον Hammond, νιώθοντας ότι δεν είχε τίποτα άλλο να χάσει εκτός από ολόκληρο τον κόσμο του. Για να αντιμετωπίσει τη νευρικότητά του κατά τη διάρκεια της διαδρομής με το ασανσέρ, προσπάθησε να εφαρμόσει μία ψυχολογική τεχνική αυτοσυγκράτησης.
«Λοιπόν, δεν έχω τίποτα. Το χειρότερο με το οποίο μπορώ να βγω από εκεί μέσα είναι το τίποτα, οπότε θα εξακολουθώ να έχω αυτό με το οποίο μπήκα», σκέφτηκε ο Bruce Springsteen.
Μόλις πέρασε το κατώφλι του γραφείου, ο Davis σηκώθηκε αμέσως, τον πλησίασε, του έσφιξε το χέρι και τον καλωσόρισε θερμά.
«Ο John μού έχει πει τόσα πολλά για σένα. Ανυπομονώ να σε ακούσω», είπε ο Clive Davis.
Κατά τη διάρκεια της ακρόασης, ο Springsteen κάθισε και άρχισε να παίζει διστακτικά την κιθάρα του, παρουσιάζοντας τα τραγούδια «Growin’ Up» και «It’s Hard to Be a Saint in the City». Αυτά τα τραγούδια έμελλε τελικά να συμπεριληφθούν στο πρώτο του άλμπουμ, με τίτλο «Greetings from Asbury Park, N.J.».
«Καλώς όρισες στην Columbia Records», του είπε ο Clive Davis χαμογελώντας, μόλις ολοκλήρωσε την ερμηνεία του
Από εκείνη τη στιγμή, η ζωή του νεαρού μουσικού άλλαξε για πάντα και τίποτα δεν παρέμεινε το ίδιο.
«Εκείνη την ημέρα, ο Clive έδειξε σε έναν 22χρονο άσημο την ίδια ζεστασιά, την ίδια ευγένεια, τον ίδιο σεβασμό που θα μου έδειχνε μετά από όλη μου την επιτυχία για τα επόμενα 50 χρόνια», υπογράμμισε ο Bruce Springsteen.
Η πρώτη μεγάλη δοκιμασία στη συνεργασία τους ήρθε όταν ο Springsteen παρέδωσε το πρώτο άλμπουμ του και ο Davis τού το επέστρεψε ζητώντας αλλαγές. Ο έμπειρος διευθυντής συνειδητοποίησε ότι ο δίσκος δεν διέθετε κάποιο τραγούδι κατάλληλο για το ραδιόφωνο.
«Δεν υπάρχει τίποτα που μπορεί να παίξει κανείς στο ραδιόφωνο! Θέλεις να ακούγεσαι στο ραδιόφωνο, έτσι δεν είναι;», ρώτησε ο Clive Davis.
Χωρίς δισταγμό, ο νεαρός τότε μουσικός απάντησε: «Ναι, θέλω να ακούγομαι στο ραδιόφωνο».
Επιστρέφοντας στο φτωχικό του διαμέρισμα στην παραλία, ο Springsteen έγραψε τα τραγούδια «Spirit in the Night» και «Blinded by the Light», τα οποία άλλαξαν εντελώς την εικόνα και την πορεία του άλμπουμ.
Ακολούθησε ένα μάλλον αστείο περιστατικό, καθώς ο Davis βιντεοσκόπησε τον εαυτό του να απαγγέλλει τους στίχους του «Blinded by the Light» σαν να ήταν κάποιος Σαίξπηρ από το Νιου Τζέρσεϊ. Αν και ήταν ελαφρώς αμήχανο, ο Davis επέμεινε να στείλει αυτό το βίντεο σε κάθε γραφείο της Columbia σε όλη τη χώρα.
Παρά το γεγονός ότι η επαγγελματική τους σχέση ολοκληρώθηκε αργότερα, ο Davis παρέμεινε ο πιο πιστός θαυμαστής και φίλος του, παρακολουθώντας κάθε εμφάνισή του στην περιοχή της Νέας Υόρκης. Πριν από λίγους μήνες, ο 94χρονος πλέον Davis βρέθηκε στο Νιούαρκ του Νιου Τζέρσεϊ για να παρακολουθήσει τη συναυλία του Springsteen στο πλαίσιο της περιοδείας «Land of Hope and Dreams».
«Είναι 94 ετών. Στέκεται όρθιος για μία παράσταση τριών ωρών!», τόνισε με θαυμασμό.
Κάθε φορά που συναντιούνταν, ο Davis τού υπενθύμιζε εκείνη την αρχική τους συνάντηση, η οποία αποδείχθηκε καθοριστική.
«Είναι η στιγμή, ξέρετε, εκείνη που, αν έχεις ταλέντο, αν είσαι αρκετά τυχερός, έρχεται μόνο μία φορά στη ζωή ενός καλλιτέχνη, μόνο μία φορά — αν ο σωστός άνθρωπος σε ακούει από την άλλη πλευρά αυτού του μεγάλου γραφείου», εξήγησε.
Με απόλυτη βεβαιότητα, είπε: «Για μένα τώρα και για πάντα, ο Clive Davis ήταν αυτός ο σωστός άνθρωπος».
Η απώλεια του Davis αφήνει ένα τεράστιο κενό στη βιομηχανία, καθώς εκπροσωπούσε μία εποχή που έχει πλέον χαθεί οριστικά.
«Ο κόσμος που ο Clive εκπροσωπούσε τόσο υπέροχα έχει πλέον χαθεί εντελώς με τον θάνατό του», δήλωσε ο Bruce Springsteen.
Προχωρώντας στην ανάλυσή του, εξήγησε ότι «Ήταν ο κόσμος των μεγάλων ανθρώπων της δισκογραφίας: του Berry Gordy, του Ahmet Ertegun, του Mo Ostin, του Jerry Wexler, του John Hammond, του Jac Holzman — ανθρώπων που διαμόρφωσαν, αγάπησαν και στήριξαν τη δισκογραφική βιομηχανία από τη θέση τους στο ανώτατο γραφείο μέχρι τα κάτω».
«Δεν υπάρχει μέρα που να μην κάθομαι στη μεγάλη μου βεράντα, στο μεγάλο μου σπίτι, περιτριγυρισμένος από τα μεγάλα μου αυτοκίνητα, με τη μεγάλη μου οικογένεια, κοιτάζοντας τη μεγάλη μου αυλή, που ο Clive να μην περνάει σφυρίζοντας κάπου στο πάνω μέρος του μυαλού μου», περιέγραψε ο Springsteen.
Στο ίδιο μήκος κύματος, αναφέρθηκε στον τρόπο με τον οποίο ο Davis αντιμετώπιζε τους ανθρώπους της τέχνης, δείχνοντας αμέριστη αφοσίωση.
«Οδήγησε το ακροατήριο προς τόση ισχυρή και εμπνευσμένη μουσική», τόνισε ο Bruce Springsteen.
Υπογραμμίζοντας τη βαθιά αγάπη του Davis για τους καλλιτέχνες, «Και πέρα από την αγάπη του για τη μουσική, ο Clive αγαπούσε πραγματικά τους ανθρώπους που την έγραφαν, ανεξάρτητα από το πόσο ενοχλητικοί ήταν», πρόσθεσε ο ίδιος.
Συνεχίζοντας, τόνισε ότι «και αγαπούσε αυτούς τους ανθρώπους βαθιά και μόνιμα». «Με την πίστη του, με άφησε να μάθω ότι έτσι ένιωθε πάντα για μένα, και τον αγάπησα κι εγώ», εξήγησε ο τραγουδιστής.
Κλείνοντας αυτή την ενότητα, ανέφερε πως «ποτέ δεν ένιωσα τίποτα άλλο εκτός από αγάπη να έρχεται από τον Clive».
Αναλογιζόμενος το παρόν της μουσικής βιομηχανίας, ο Springsteen διερωτήθηκε αν οι σημερινές συνθήκες επιτρέπουν ανάλογες ιστορίες επιτυχίας.
Εκφράζοντας τις αμφιβολίες του για τη σύγχρονη εποχή, «Λοιπόν, μπορεί ένα παιδί με μία κιθάρα να μπει σήμερα από τους δρόμους της Νέας Υόρκης σε ένα γραφείο και να περάσει στην ιστορία της μουσικής; Δεν ξέρω. Δεν ξέρω αν αυτοί οι καιροί υπάρχουν ακόμα», πρόσθεσε.
«Αλλά ως κάποιος που έκανε αυτό το ταξίδι, ήταν ένα απίστευτο, απερίγραπτο και υπέροχο θαύμα», είπε.
Με έκδηλη συγκίνηση, κατέληξε: «Και για μένα αυτό το θαύμα θα ονομάζεται πάντα Clive Davis. Τίποτα άλλο εκτός από αγάπη, Clive, σε ευχαριστώ», κατέληξε ο Bruce Springsteen.
Εκτός από τον Bruce Springsteen, η Alicia Keys μοιράστηκε επίσης τις δικές της αναμνήσεις από την πρώτη φορά που συνάντησε τον Davis όταν ήταν ακόμα έφηβη. Ο επίκηδείος της ήταν ιδιαίτερα φορτισμένη και ανέδειξε τη μοναδική ικανότητα του Davis να ανακαλύπτει το πραγματικό βάθος των καλλιτεχνών.
«Δεν περιοριστήκατε στο να υπογράψετε έναν καλλιτέχνη, αναγνωρίσατε μία ψυχή», ανέφερε η Alicia Keys απευθυνόμενη στον εκλιπόντα.
Συνεχίζοντας τον φορτισμένη επικήδειό της, είπε: «Είδατε τόσο τη μουσική που είχα ήδη γράψει όσο και τη μουσική που κοιμόταν ακόμα μέσα μου, περιμένοντας κάποιον με τη σοφία και το θάρρος να την καλέσει να βγει μπροστά. Την καλέσατε να βγει μπροστά, με καλέσατε να βγω μπροστά».
Ο θάνατος του Clive Davis σηματοδοτεί το τέλος μίας χρυσής εποχής, αφήνοντας πίσω του μία κληρονομιά που θα συνεχίσει να εμπνέει τις επόμενες γενιές καλλιτεχνών. Μέσα από τα λόγια του Bruce Springsteen και της Alicia Keys, γίνεται σαφές ότι η πραγματική επιτυχία στη μουσική απαιτεί πίστη, αφοσίωση και ανθρώπους που ξέρουν να ακούν με την καρδιά τους. Το ερώτημα που παραμένει είναι αν η σημερινή ψηφιακή πραγματικότητα μπορεί να γεννήσει ξανά τέτοια θαύματα, ή αν θα αρκεστεί στην ανακύκλωση έτοιμων συνταγών.
