Η θρυλική Fender Stratocaster του David Gilmour έγινε η ακριβότερη κιθάρα όλων των εποχών, ξεπερνώντας τα ιστορικά όργανα των Kurt Cobain και Jerry Garcia στη δημοπρασία της συλλογής του Jim Irsay.
Το σφυρί του οίκου Christie’s στη Νέα Υόρκη ολοκλήρωσε μία από τις πιο ηχηρές δημοπρασίες στην ιστορία της μουσικής βιομηχανίας, επισφραγίζοντας την απόλυτη κυριαρχία ενός οργάνου που ταυτίστηκε με τη γέννηση της progressive rock. Η περίφημη Black Strat του David Gilmour άλλαξε χέρια για το αστρονομικό ποσό των 14,55 εκατομμυρίων δολαρίων, καταλαμβάνοντας την πρώτη θέση στη λίστα με τις ακριβότερες κιθάρες που έχουν πουληθεί. Το ποσό αυτό δεν αποτελεί απλώς μία οικονομική υπέρβαση, αλλά μία επικύρωση της συναισθηματικής και ιστορικής αξίας που φέρει ο ήχος των Pink Floyd στις αποσκευές του.
Η πώληση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της δημοπρασίας για τη συλλογή του Jim Irsay, όπου το ενδιαφέρον των συλλεκτών ξεπέρασε κάθε αρχική εκτίμηση. Η Black Strat κατάφερε να εκθρονίσει την ακουστική Martin D-18E του 1959 που ανήκε στον Kurt Cobain, η οποία είχε πουληθεί το 2020 για 6 εκατομμύρια δολάρια μετά την ιστορική εμφάνιση των Nirvana στο «MTV Unplugged».
Η διαφορά στην τιμή αναδεικνύει το ειδικό βάρος που έχει η συγκεκριμένη ηλεκτρική κιθάρα για την παγκόσμια μουσική κληρονομιά, καθώς αποτέλεσε το βασικό εργαλείο με το οποίο ο David Gilmour διαμόρφωσε το ηχητικό τοπίο μερικών εκ των σημαντικότερων άλμπουμ του 20ού αιώνα.
Η ιστορία της κιθάρας αυτής είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τη χρυσή εποχή των Pink Floyd. Η Black Strat ήταν το κεντρικό όργανο στις ηχογραφήσεις εμβληματικών δίσκων όπως το «The Dark Side of the Moon» (1973), το «Wish You Were Here» (1975), το «Animals» (1977) και το «The Wall» (1979).
Ο David Gilmour τη χρησιμοποίησε για να δώσει σάρκα και οστά σε κομμάτια που πλέον θεωρούνται θεμέλιοι λίθοι της μουσικής, όπως το «Money» και το «Shine on You Crazy Diamond». Ιδιαίτερη αναφορά αξίζει στο σόλο του «Comfortably Numb», όπου ο λυρισμός και η τεχνική αρτιότητα του David Gilmour μετουσιώθηκαν σε έναν ήχο που παραμένει σημείο αναφοράς για κάθε τραγουδοποιό και μουσικό μέχρι σήμερα.
Παρά τις αρχικές εκτιμήσεις που τοποθετούσαν την τιμή πώλησης μεταξύ 2 και 4 εκατομμυρίων δολαρίων, η τελική προσφορά απέδειξε ότι η αξία ενός τέτοιου κειμηλίου είναι πρακτικά ανυπολόγιστη για τους πραγματικούς γνώστες.
Στην ίδια δημοπρασία, ένα ακόμη όργανο με τεράστια ιστορική σημασία συγκέντρωσε το ενδιαφέρον του κοινού. Η κιθάρα «Tiger» του Jerry Garcia, μία ειδική παραγγελία στον οργανοποιό Doug Irwin, πουλήθηκε για 10 εκατομμύρια δολάρια.
Ο Jerry Garcia την είχε ως κύριο όργανο από το 1979 έως το 1989 και ήταν η κιθάρα με την οποία αποχαιρέτησε το κοινό στην τελευταία του εμφάνιση με τους Grateful Dead στο Soldier Field στο Σικάγο, στις 9 Ιουλίου 1995. Αν και οι εκτιμήσεις την ήθελαν να κυμαίνεται μεταξύ 1 και 2 εκατομμυρίων δολαρίων, η τελική τιμή επιβεβαίωσε τη βαθιά σύνδεση των συλλεκτών με την κληρονομιά των μεγάλων συγκροτημάτων της αμερικανικής σκηνής.
Η δημοπρασία με τίτλο «The Jim Irsay Collection: Icons of Popular Culture», η οποία διεξάγεται από τις 3 έως τις 17 Μαρτίου, παρουσιάζεται ως μία από τις σημαντικότερες συγκεντρώσεις αναμνηστικών που έχουν δημιουργηθεί ποτέ. Ο Jim Irsay, ο εκλιπών φιλάνθρωπος και ιδιοκτήτης των Indianapolis Colts, αφιέρωσε δεκαετίες στη μεθοδική συλλογή αντικειμένων που καθόρισαν τον σύγχρονο πολιτισμό.
Ο ίδιος ήταν ένας παθιασμένος λάτρης της μουσικής, κάτι που φαινόταν από την ποιότητα και τη σπανιότητα των επιλογών του. Ένα σημαντικό μέρος των εσόδων από αυτές τις πωλήσεις πρόκειται να διατεθεί σε φιλανθρωπικούς σκοπούς, συνεχίζοντας το έργο που υποστήριζε ο Jim Irsay κατά τη διάρκεια της ζωής του.
Είναι ενδιαφέρον να σημειωθεί η πορεία της Black Strat μέσα στον χρόνο. Ο Jim Irsay την είχε αποκτήσει αρχικά σε άλλη δημοπρασία του οίκου Christie’s τον Ιούνιο του 2019, καταβάλλοντας τότε το ποσό των 5,245 εκατομμυρίων δολαρίων. Εκείνη η αγορά είχε θέσει το τότε παγκόσμιο ρεκόρ για μία κιθάρα, το οποίο καταρρίφθηκε σήμερα από την ίδια την κιθάρα, υπερδιπλασιάζοντας την αξία της μέσα σε λίγα μόλις χρόνια.
Αυτή η αλματώδης αύξηση αντικατοπτρίζει μία ευρύτερη τάση στην αγορά των συλλεκτικών ειδών, όπου τα αντικείμενα που φέρουν την υπογραφή και την αύρα κορυφαίων καλλιτεχνών αντιμετωπίζονται πλέον ως έργα υψηλής τέχνης.
Η συγκεκριμένη Fender Stratocaster δεν είναι ένα απλό βιομηχανικό προϊόν που επιβίωσε στον χρόνο. Είναι ένα σώμα από ξύλο και μαγνήτες που υπέστη αμέτρητες τροποποιήσεις από τον ίδιο τον David Gilmour, προκειμένου να εξυπηρετήσει το όραμά του για έναν καθαρό, κρυστάλλινο αλλά και γεμάτο συναίσθημα ήχο. Οι γρατζουνιές στο σώμα της και η φθορά στο μπράτσο μαρτυρούν τις χιλιάδες ώρες στο στούντιο και τις εκατοντάδες συναυλίες σε κάθε γωνιά του πλανήτη. Για τους θαυμαστές των Pink Floyd, η Black Strat είναι η φωνή πίσω από τη μελαγχολία του «Wish You Were Here» και την οργή του «Animals».
Η δημοπρασία αυτή κλείνει ένα μεγάλο κεφάλαιο για τη συλλογή του Jim Irsay, αλλά ανοίγει μία συζήτηση για το πώς η μουσική ιστορία μετατρέπεται σε απτό κεφάλαιο. Όταν μία κιθάρα ξεπερνά το φράγμα των 14 εκατομμυρίων δολαρίων, παύει να είναι ένα εργαλείο παραγωγής ήχου και μετατρέπεται σε ένα σύμβολο μιας εποχής που η μουσική είχε τη δύναμη να αλλάξει τον κόσμο.
Η Black Strat του David Gilmour θα παραμείνει στην ιστορία όχι μόνο για το ρεκόρ της τιμής της, αλλά κυρίως για τις νότες που κάποτε βγήκαν από τις χορδές της, καθορίζοντας την αισθητική εκατομμυρίων ανθρώπων.
Σε μία εποχή που η ψηφιακή αναπαραγωγή κυριαρχεί, η επιμονή στην κατοχή τέτοιων αντικειμένων φανερώνει μία βαθύτερη ανάγκη για επαφή με το αυθεντικό και το μοναδικό. Η ιστορία της μουσικής γράφεται με μελωδίες, αλλά επιβεβαιώνεται μέσα από αυτά τα σπάνια αντικείμενα που επιτρέπουν στον χρόνο να σταματήσει για μία στιγμή, θυμίζοντάς μας το μεγαλείο της ανθρώπινης δημιουργίας.
Η Black Strat του David Gilmour θα συνεχίσει να εμπνέει, πλέον ως το απόλυτο σύμβολο της rock ιστορίας, υπενθυμίζοντας ότι ορισμένα πράγματα, όσο ακριβά κι αν πωλούνται, διατηρούν μία εσωτερική αξία που παραμένει αλώβητη από το χρήμα.
