Ένα τρυφερό νανούρισμα για ενήλικες από τη Μαρίζα Ρίζου, ένα άγγιγμα μουσικής ενότητας και μία αληθινή ιστορία Χριστουγέννων που ζεσταίνει την ψυχή.
Η Μαρίζα Ρίζου δεν παύει να εκπλήσσει με τη διακριτική δύναμη που κρύβεται μέσα στην ευαισθησία της. Αυτή τη φορά, με αφορμή ένα ιστορικό τραγούδι που άντεξε στον χρόνο, επέστρεψε με μία μοναδική ελληνική απόδοση του θρυλικού «Silent Night» (Άγια Νύχτα), χαρίζοντάς του νέο νόημα, πιο προσωπικό, αλλά και πανανθρώπινο.
Το «Μες Στη Σιωπή» δεν είναι απλώς ακόμη μία χριστουγεννιάτικη διασκευή. Είναι μία δημιουργία που κατοικεί βαθιά στην καρδιά όσων αναζητούν την τρυφερότητα μέσα στην ταραχή, την ενότητα μέσα στο χάος.
Η μελωδία που γεννήθηκε μέσα στην ανάγκη, τον Δεκέμβριο του 1818 στην Αυστρία, φαίνεται πως ήταν πάντοτε προορισμένη να γίνει κάτι περισσότερο από ένα απλό χριστουγεννιάτικο τραγούδι.
Ο νεαρός πάστορας Joseph Mohr, αδυνατώντας να χρησιμοποιήσει το εκκλησιαστικό όργανο του Ναού του Αγίου Νικολάου λόγω πλημμυρών, ζήτησε από τον δάσκαλο Franz Xaver Gruber να μελοποιήσει τους στίχους του για κιθάρα — ένα ιδιαίτερο, απλό όργανο που τότε δεν είχε σχεδόν καμία θέση στους χώρους της εκκλησιαστικής μουσικής παράδοσης.
Κι όμως, με αυτήν την απλότητα, το τραγούδι παρουσιάστηκε για πρώτη φορά την παραμονή των Χριστουγέννων, στις 24 Δεκεμβρίου του 1818, σηματοδοτώντας την αρχή μίας μουσικής διαδρομής που έμελλε να διασχίσει σύνορα, γλώσσες και εποχές.
Έναν αιώνα αργότερα, το ίδιο τραγούδι στάθηκε ως φάρος ελπίδας μέσα στα χαρακώματα του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου. Τη νύχτα των Χριστουγέννων του 1914, σε μία σιωπηλή συμφωνία άγραφης ανακωχής, Γερμανοί και Άγγλοι στρατιώτες τραγούδησαν ο ένας στο αντίπαλο στρατόπεδο.
Οι Γερμανοί ξεκίνησαν με το «Stille Nacht» και από την απέναντι πλευρά οι Άγγλοι ανταποκρίθηκαν με το «Silent Night». Διαφορετικές γλώσσες, ίδια μελωδία, κοινή συγκίνηση: εκείνη τη νύχτα ο πόλεμος έκανε στην άκρη. Οι στρατιώτες αντάλλαξαν φαγητό, έθαψαν τους νεκρούς τους, έκλαψαν και τραγούδησαν μαζί. Για μία μόνο στιγμή, η ανθρωπότητα λειτούργησε όπως γεννήθηκε: ενωμένη και αληθινή.
Αυτήν ακριβώς τη δύναμη της μουσικής αναδεικνύει με σεβασμό και λεπτότητα η Μαρίζα Ρίζου, επιλέγοντας να αναπλάσει μία τόσο φορτισμένη ιστορία μέσα από ένα ελληνικό «νανούρισμα».
Η ίδια αναφέρει πως ήθελε — μαζί με τον Δημήτρη Σιάμπο, που επιμελήθηκε την ενορχήστρωση — να δημιουργήσει μία ατμόσφαιρα καταπράυνσης. Ένα νανούρισμα κυρίως για ενήλικες, αλλά και για παιδιά. Ένα απαλό χάδι μέσα στη σιωπή, εκεί όπου όλα ανασαίνουν λίγο πιο αργά και λίγο πιο αληθινά.
Η μουσική σύνθεση του Gruber, διαχρονικά αναγνωρίσιμη, αποκτά νέα μορφή μέσα από την εκλεπτυσμένη ενορχήστρωση: ο ήχος των εγχόρδων, το ομποέ, η κιθάρα και ο ρυθμικός ψίθυρος της εσωτερικής γαλήνης, υπογραμμίζουν τη συναισθηματική γραμμή που τραβά η φωνή της Μαρίζας Ρίζου.
Από την πρώτη λέξη ως την τελευταία νότα, το «Μες Στη Σιωπή» δεν αφηγείται μόνο ένα τραγούδι, αλλά μία συνθήκη εσωτερικής συμφιλίωσης.
Χωρίς να προσπαθεί να εντυπωσιάσει, η ελληνική απόδοση στέκει αυτόφωτη, βαθιά προσωπική, με έναν λυρισμό που μοιάζει να φιλτράρει όλα εκείνα τα ανάλαφρα και ουσιαστικά που μας συγκινούν στις ημέρες των Χριστουγέννων.
«Είτε ο πόλεμος είναι εξωτερικός, είτε εσωτερικός, αυτό το βράδυ είμαστε όλοι ασφαλείς», λέει η Μαρίζα Ρίζου και υπενθυμίζει ότι ακόμα κι όταν όλα έξω δείχνουν να καταρρέουν, μπορούμε — έστω για μία νύχτα — να καταφύγουμε στη σιωπή και να συναντήσουμε μέσα της το Φως.
«Να πέφτει το χιόνι απαλά πιο συχνά μέσα μας», καταλήγει η Μαρίζα καλώντας για ενσυναίσθηση και απλόχερη αγάπη. Ίσως, πράγματι, μέσα από την προσωπική σιωπή μας να μπορεί να ξεκινήσει κάτι μεγάλο. Και ίσως, αυτό το άγιο, χιονισμένο βράδυ να γίνει η αφορμή να γεννηθεί ξανά μία ελπίδα — όπως άλλοτε γεννήθηκαν γεφύρια ανάμεσα σε αντιπάλους, από ένα απλό τραγούδι.
Το «Μες Στη Σιωπή» έρχεται όχι ως προάγγελος ενός παραμυθένιου δίσκου που — όπως υπόσχεται η ίδια η Μαρίζα Ρίζου — θα μοιάζει με μουσική για «ξωτικά» και marshmallow . Μέχρι τότε, η γλυκιά της φωνή μας καλεί να κλείσουμε τα μάτια και να θυμηθούμε ότι, τελικά, είμαστε όλοι ένα.
Στοχαστικό και ζεστό, σαν αναμμένο κερί στη μέση μίας κρύας νύχτας, το «Μες Στη Σιωπή» δεν προσφέρεται για απλή ακρόαση. Είναι μία μουσική αγκαλιά, ένα βαθύ ανθρώπινο άκουσμα που μας θυμίζει πως, όσο μεγάλος κι αν είναι ο θόρυβος του κόσμου, μέσα μας μπορεί πάντα να επικρατεί μία άγια σιωπή.
