Η τελευταία υπόκλιση των Black Sabbath – Οι γίγαντες της rock αποχαιρέτησαν τους γεννήτορες του metal σε μία βραδιά που έγραψε ιστορία
Πυροτεχνήματα σκάνε πάνω από τον αγωνιστικό χώρο του Villa Park, οι Black Sabbath χαιρετούν για τελευταία φορά το πλήθος και οι εφευρέτες του metal αφήνουν οριστικά τη σκηνή.
Δεν ήταν μία παράσταση μεγάλης διάρκειας – μόνο τα «War Pigs», «NIB», «Iron Man» και «Paranoid» ακούστηκαν – αλλά ήταν ο αποχαιρετισμός που άξιζε σε αυτή την εξαιρετική μπάντα, με ένα line-up από ονόματα που γεμίζουν στάδια και φεστιβάλ να έρχονται για να αποτίσουν φόρο τιμής.
Σε ένα κατάμεστο Villa Park, 40.000 metalheads – συν άλλα 5,8 εκατομμύρια που παρακολουθούσαν μέσω του livestream – είδαν τα όνειρά τους να γίνονται πραγματικότητα σε κάτι που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί το «Live Aid» του metal, μέχρι και την περιστρεφόμενη σκηνή. Ήταν, όπως πολλοί από τη σκηνή φρόντισαν να πουν, μέρος της ιστορίας.
Ολόκληρο το Μπέρμιγχαμ ντύθηκε στα… μαύρα για την τελευταία εμφάνιση των άσωτων υιών του.
Τα τέσσερα μέλη των Black Sabbath ανακηρύχθηκαν επίτιμοι δημότες της πόλης αυτή την εβδομάδα, και ο τουριστικός οργανισμός ανακήρυξε το φετινό καλοκαίρι ως το «Summer of Sabbath», με εκδηλώσεις που θα διαρκέσουν όλη τη σεζόν.
Φυσικά, υπήρξαν και άλλες κινήσεις τιμής προς το συγκρότημα: η μετονομασία μιας γέφυρας, η αφιέρωση ενός παγκακιού, το μπαλέτο των Black Sabbath (που επιστρέφει στην πόλη το φθινόπωρο) και το γιγαντιαίο πανό-tifo του Ozzy Osbourne που αποκαλύφθηκε στην κερκίδα Holte End του Villa Park την περασμένη ποδοσφαιρική σεζόν.
Οι Black Sabbath είναι τόσο ταυτισμένοι με το Μπέρμιγχαμ (το «σπίτι του metal», όπως αρέσκεται να αυτοαποκαλείται η πόλη) που ήταν αναπόφευκτο η αποχαιρετιστήρια συναυλία τους να πραγματοποιηθεί εκεί, όπως ακριβώς και οι προηγούμενες «τελευταίες» τους συναυλίες το 1999 και το 2017.
Αυτή τη φορά, όμως, με την υγεία του Osbourne να αποτελεί δημόσιο ζήτημα, αυτή είναι σίγουρα η ύστατη εμφάνιση. Ο Ozzy, ομολογουμένως, κυριαρχεί στη διαδικασία πριν καν πατήσει το πόδι του στη σκηνή, με έναν τρόπο που αφήνει μία ελαφρώς πικρή γεύση: η Ticketmaster έστελνε ειδοποιήσεις στους θεατές για το σόου του Ozzy Osbourne, όχι των Black Sabbath.
Στην πραγματικότητα, η σχέση των Black Sabbath με το Μπέρμιγχαμ δεν ήταν πάντα τόσο στενή όσο θα ήθελαν να προσποιούνται και οι δύο πλευρές.
Μία ιστοσελίδα θαυμαστών καταγράφει όλες τις γνωστές τους συναυλίες και αποκαλύπτει ότι υπήρξαν πολλές περιοδείες κατά τις οποίες η μπάντα δεν επισκέφθηκε την πατρίδα της.
Ειδικά κατά την περίοδο της ακμής τους τη δεκαετία του ’70, ήταν υπερβολικά απασχολημένοι περιοδεύοντας ασταμάτητα στην Αμερική για να δώσουν κάτι παραπάνω από επιφανειακή προσοχή στο Ηνωμένο Βασίλειο. Είναι πολύ πιθανό ότι περισσότεροι άνθρωποι από το Κλίβελαντ, το Ντιτρόιτ ή το Πίτσμπουργκ έχουν δει ζωντανά τους Sabbath από ό,τι οι ίδιοι οι κάτοικοι του Μπέρμιγχαμ.
Ίσως αυτά τα χρόνια στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού να εξηγούν και τη σύνθεση του line-up, που έκλινε έντονα προς τις ΗΠΑ. Παρόλα αυτά, η λίστα περιλάμβανε μία πλειάδα σούπερ σταρ της hard rock.
Μετά από έναν χαιρετισμό από τον τελετάρχη, τον ηθοποιό του Χόλιγουντ, Jason Momoa – μία αινιγματική παρουσία καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας – οι Mastodon ξεκινούν το πρόγραμμα, μπροστά σε ένα στάδιο που είναι ήδη σχεδόν γεμάτο από τη 1 το μεσημέρι.
Γιγάντιες μπάλες παραλίας στα χρώματα της Aston Villa, με το πρόσωπο του Ozzy, αναπηδούν στο πλήθος. Όπως και οι μπάντες που τους ακολουθούν, προσφέρουν μία διασκευή των Sabbath ως φόρο τιμής.
Θα μπορούσες να πεις ότι τίποτα δεν είναι πιο «Sabbath» από το να κυριαρχείς στην ίδια σου την κηδεία. Με τον Ozzy Osbourne να αντιμετωπίζει τη νόσο του Parkinson και αμέτρητα άλλα προβλήματα υγείας, για ένα τελευταίο πανδαιμόνιο στο «Back To The Beginning», οι Black Sabbath συγκέντρωσαν γύρω τους την απόλυτη σύναξη δαιμονικών μαθητών και απογόνων που οφείλουν την ύπαρξή τους στους σεβάσμιους πρωτομάστορες του metal.
Ο καθένας κλήθηκε να παίξει μία διασκευή των Sabbath σε ένα σύντομο, αλλά έντονο σετ.
«Αυτή είναι η σπουδαιότερη στιγμή στην ιστορία του heavy metal!», φώναξε η Lzzy Hale των Halestorm, η μοναδική γυναίκα του line-up. «Δεν είμαστε εδώ για να πούμε αντίο, είμαστε εδώ για να πούμε ευχαριστώ», δήλωσε ο Scott Ian από τους Anthrax, λίγο πριν από μία συντριπτική εκτέλεση του «Into the Void» των Sabbath.
Βιντεοσκοπημένα μηνύματα προβλήθηκαν από τους Billy Idol, Dolly Parton, AC/DC και, προκαλώντας αντιδράσεις στο livestream, τον Marilyn Manson.
Ο Jason Momoa, γνωστός λάτρης του metal, παρουσίασε ένα «boot camp του heavy metal» από supergroups, που περιλάμβαναν μέλη των Red Hot Chili Peppers, κιθαρίστες των Extreme, ντράμερ των Faith No More και τον μουσικό διευθυντή της ημέρας, Tom Morello των Rage Against the Machine.
Μια απίστευτη ποικιλία από τα μεγαλύτερα ονόματα της hard rock πέρασαν σαν σίφουνες από τη σκηνή, σε δεκαπεντάλεπτα σετ που έλιωσαν πρόσωπα και σφυροκοπούσαν την ηχητική δίνη που απειλούσε να καταπιεί το Villa Park.
Υπήρχε ελάχιστος εγωισμός και άφθονη ειλικρινής ταπεινότητα. Όλοι αντιμετώπιζαν τις διασκευές των Sabbath σαν ιερά κείμενα.
Οι Pantera βύθισαν το «Planet Caravan» στα γήινα βάθη, χάρη στη φωνή του Phil Anselmo που μοιάζει με την Τάφρο των Μαριανών. Οι Tool τίμησαν την πιο μυστικιστική πλευρά των Sabbath – με τον Maynard James Keenan να υιοθετεί ένα goth look αλά Travis Bickle στο «Hand of Doom» – ενώ οι Slayer απέδωσαν φόρο τιμής στην ωμή ενέργειά τους.
Ο Jack Black έστειλε ένα βίντεο με τον ίδιο να κάνει πλάκα φορώντας ένα μπλουζάκι OZZY υπό τους ήχους του «Mr Crowley», ενώ ο Yungblud, επικεφαλής μιας ανίερης σύμπραξης μελών των Anthrax και Megadeth, έκλεψε τις εντυπώσεις στο πρώτο μισό της βραδιάς με μία συναισθηματική, πιανιστική εκδοχή του «Changes» του Osbourne.
Ο καταιγισμός ηρώων της rock επί σκηνής άρχισε να ζαλίζει. Μόλις λίγες ώρες μετά την έναρξη, έμοιαζε απολύτως φυσιολογικό να βλέπεις τον Billy Corgan των The Smashing Pumpkins να εμφανίζεται για να παίξει το «Breaking the Law» με τους Judas Priest. Και η μέρα φύλαγε ακόμα περισσότερους άσους στο μανίκι της
Τέταρτοι στο πρόγραμμα ήταν οι Guns N’ Roses, οι οποίοι αφιέρωσαν το μισό του σύντομου σετ τους σε τραγούδια των Sabbath – «Never Say Die», «Junior’s Eyes», ένα ογκώδες «Sabbath Bloody Sabbath» – πριν κλείσουν με τα «Welcome To The Jungle» και «Paradise City».
Οι Metallica, από την πλευρά τους, εκμεταλλεύτηκαν τον λίγο χρόνο τους για να εξαπολύσουν μία speed metal επίθεση, ισοπεδώνοντας τα «Master of Puppets» και «Battery».
Αρχειακό υλικό με σοκαρισμένους διαδηλωτές της δεκαετίας του ’80 να απαριθμούν όλα όσα υποτίθεται ότι προωθούσαν οι δίσκοι των Black Sabbath, από φόνους μέχρι αυτοκτονίες (με τον εκφωνητή να σχολιάζει: “Ξεχάσατε τον κανιβαλισμό, κυρία μου”), θύμισαν πόσο επικίνδυνος και ανατρεπτικός φάνταζε ο Ozzy Osbourne στα πρώτα χρόνια του metal.
Αλλά καθώς ο ίδιος ο Πρίγκιπας του Σκότους εμφανίζεται τελικά για το σόλο πρόγραμμά του, αναδυόμενος από τα έγκατα της σκηνής πάνω σε έναν μαύρο θρόνο στολισμένο με νυχτερίδες, ο βρυχηθμός στο στάδιο είναι γεμάτος ευγνωμοσύνη και κατανόηση.
«Let the madness begin!», ουρλιάζει – με τα μάτια γουρλωμένα, η απειλή να παραμένει – καθώς ξεσπά το εκκωφαντικό «I Don’t Know». «Είναι τόσο ωραία που βρίσκομαι σε αυτή τη γ**** σκηνή, δεν έχετε ιδέα», λέει πριν από το πομπώδες, οπερατικό «Mr Crowley».
Ο Ozzy δεν χαρίστηκε. Κάποτε, το τραγούδι του κατά του αλκοολισμού «Suicide Solution» τον έφερε στα δικαστήρια. Στο Villa Park ήταν μία δήλωση αντοχής.
Και ενώ η συγκίνηση τον κυρίευσε κατά τη διάρκεια του «Mama, I’m Coming Home» («Έχω μείνει στο κρεβάτι για περίπου έξι χρόνια. Σας ευχαριστώ από τα βάθη της καρδιάς μου», είπε), έμοιαζε αναζωογονημένος από την ορμή του «Crazy Train».
Στο τέλος, όμως, η βραδιά, δικαίως, δεν ανήκε μόνο σε εκείνον, αλλά σε τέσσερις θρύλους από το Μπέρμιγχαμ που άλλαξαν τη rock μουσική για πάντα.
Ήταν λιγότερο μία συναυλία και περισσότερο μία στέψη. Ένας αποχαιρετισμός, μία γιορτή και ένα μνημόσυνο, όλα σε ένα. Καθώς τα τελευταία ακόρντα του «Paranoid» σίγησαν και τα φώτα έσβησαν, δεν ήταν απλώς το τέλος μιας βραδιάς.
Ήταν το κλείσιμο ενός τεράστιου κεφαλαίου, η στιγμή που οι θεοί που γέννησαν το metal κατέβηκαν από τον δικό τους Όλυμπο, αφήνοντας πίσω μία κληρονομιά που θα αντηχεί για πάντα. Η ιστορία, πράγματι, γράφτηκε εκείνο το βράδυ στο Villa Park.
