Η Patti Smith είχε ιδιωτική συνάντηση διάρκειας περίπου 40 λεπτών με τον Πάπα Λέοντα ΙΔ΄ στο Αποστολικό Παλάτι του Βατικανού. Οι δύο Αμερικανοί, με κοινό σημείο αναφοράς το Σικάγο, μίλησαν για τη μουσική, τη μνήμη, την πίστη και τις προκλήσεις ενός διχασμένου κόσμου, σε μία συζήτηση που ξεκίνησε με μία αναφορά στο τραγούδι «Wave» και γρήγορα απέκτησε ιδιαίτερα προσωπικό τόνο.
Η Patti Smith πέρασε το κατώφλι του Αποστολικού Παλατιού για μία ιδιωτική ακρόαση με τον Πάπα Λέοντα ΙΔ΄, λίγες ημέρες μετά τη συναυλία της στη Ρώμη. Η 40λεπτη συνάντηση οργανώθηκε με τη βοήθεια του φίλου της Antonio Spadaro, υφυπουργού στο αρμόδιο τμήμα του Βατικανού για τον πολιτισμό και την εκπαίδευση.
Η πρώτη της αντίδραση ήταν ένα χαμηλόφωνο «Γεια, γεια», ειπωμένο με τον τρόπο που ακούγεται στην αρχή του «Wave». Ο Πάπας αναγνώρισε αμέσως την αναφορά και της απάντησε: «Αυτό ήταν υπέροχο», σύμφωνα με το Associated Press.
Το «Wave» κυκλοφόρησε το 1979 και περιγράφει μία φανταστική συνομιλία με τον Πάπα Ιωάννη Παύλο Α΄, ο οποίος πέθανε το 1978, μόλις 33 ημέρες μετά την εκλογή του. Η επιλογή της Smith να ανοίξει τη συνάντηση με αυτόν τον τρόπο ένωσε μία παλιά προσωπική αναφορά με μία εντελώς νέα σχέση.
«Αυτή είναι μία στιγμή που θα μου φέρνει για πάντα ένα χαμόγελο», έγραψε αργότερα η Patti Smith στον λογαριασμό της στο Instagram. Η λιτή φράση ταίριαζε με την εμφανή αμηχανία και τη χαρά που έδειξε όταν μπήκε στην αίθουσα.
Ο Antonio Spadaro περιέγραψε μία συνάντηση που γρήγορα ξέφυγε από το αυστηρό πρωτόκολλο. «Όταν άνοιξε εκείνη η πόρτα, κάτι συνέβη… άναψε μία σπίθα — με μερικές ανάλαφρες στιγμές, μαζί με βαθιά συγκίνηση και την αίσθηση μιας κοινής αποστολής σε αυτόν τον δύσκολο κόσμο», έγραψε.
«Δύο Αμερικανοί. Δύο άνθρωποι από το Σικάγο. Δύο ξεχωριστές προσωπικότητες, των οποίων οι φωνές μιλούν για ελπίδα σε έναν διχασμένο κόσμο: η “ιέρεια της rock”, όπως συχνά αποκαλείται η Patti Smith, και ο Άγιος Πατέρας, Πάπας Λέων ΙΔ΄», πρόσθεσε ο Spadaro.
Κατά τον ίδιο, η ακρόαση έμοιαζε περισσότερο με κουβέντα δύο ανθρώπων που ανακάλυπταν ότι είχαν τη φυσική οικειότητα παλιών φίλων. Οι αναμνήσεις, η μουσική, τα όνειρα και οι ελπίδες τους έγιναν η βάση μιας συζήτησης που αφορούσε τόσο το παρελθόν όσο και το παρόν.
Η κοινή καταγωγή τους από το Σικάγο έδωσε από την αρχή έναν άμεσο τόνο. Ο Λέων ΙΔ΄ είναι ο πρώτος Αμερικανός Πάπας, ενώ η Smith γεννήθηκε επίσης στην πόλη, πριν μεγαλώσει στο Νιου Τζέρσεϊ και συνδεθεί αργότερα με τη σκηνή της Νέας Υόρκης.
Η Patti Smith δεν είναι Καθολική, όμως έχει μιλήσει με θαυμασμό για τον τρόπο με τον οποίο ο Λέων ΙΔ΄ προσεγγίζει τους ανθρώπους. Τον έχει περιγράψει ως άνθρωπο με «ήπια, ανοιχτή και σταθερή αίσθηση ανθρωπιάς», στοιχείο που εξηγεί γιατί επιδίωξε τη συγκεκριμένη συνάντηση.
Η σχέση της με το Βατικανό είχε ήδη ενισχυθεί τους προηγούμενους μήνες. Τον Μάιο παρουσίασε μία ηχητική προσευχή, την οποία ετοίμασε μαζί με τους Soundwalk Collective, στα εγκαίνια του περιπτέρου της Αγίας Έδρας στην Μπιενάλε της Βενετίας.
Η εκδήλωση συνέπεσε με τη συμπλήρωση ενός έτους από την εκλογή του Πάπα και εντάχθηκε σε μία έκθεση που συνέδεε τον ήχο, την πνευματικότητα και τη σύγχρονη τέχνη. Για τη Smith, η συμμετοχή αυτή συνέχιζε μία μακρά προσωπική αναζήτηση γύρω από τη θρησκεία, χωρίς να απαιτεί από την ίδια να δηλώσει πίστη σε ένα συγκεκριμένο δόγμα.
Η γνωριμία της με την παπική έδρα είχε αρχίσει πολύ νωρίτερα. Το 2013 συνάντησε τον Πάπα Φραγκίσκο και την επόμενη χρονιά τραγούδησε στη χριστουγεννιάτικη συναυλία του Βατικανού.
Εκείνη η εμφάνιση είχε προκαλέσει αντιδράσεις σε συντηρητικούς καθολικούς κύκλους, κυρίως εξαιτίας του διάσημου εναρκτήριου στίχου του «Gloria», που αναφέρεται στον Ιησού και την αμαρτία. Η ίδια συνέχισε να μιλά με εκτίμηση για τον Φραγκίσκο, χωρίς να αποφεύγει τις αντιφάσεις ανάμεσα στη δική της πορεία και την Καθολική Εκκλησία.
Μετά τον θάνατό του, έγραψε ένα αποχαιρετιστήριο ποίημα προς τιμήν του. «Αντίο, αγαπητέ Πάπα Φραγκίσκο. Η φύση, η ποίηση και όσοι υποφέρουν θα στερηθούν τον υπερασπιστή τους», έγραψε τότε η Smith.
Η νέα συνάντηση δείχνει ότι αυτή η σχέση δεν εξαρτιόταν αποκλειστικά από την προσωπικότητα του Φραγκίσκου. Η Smith βρήκε στον Λέοντα ΙΔ΄ έναν ακόμη συνομιλητή πρόθυμο να δεχτεί τη μουσική, την ποίηση και τη σύγχρονη τέχνη ως αφετηρίες για μία σοβαρή κουβέντα.
Η εικόνα της Patti Smith απέναντι στον Πάπα Λέοντα ΙΔ΄ είχε κάτι σπάνια απλό: δύο άνθρωποι με πολύ διαφορετικούς ρόλους βρήκαν κοινή γλώσσα μέσα από μία πόλη, ένα παλιό τραγούδι και την ανάγκη να μιλήσουν για τον κόσμο γύρω τους.
