Η απόφαση των BTS να απέχουν από τα επόμενα Βραβεία Grammy ανοίγει μία εκτενής συζήτηση για τα όρια της συμπερίληψης στη μουσική βιομηχανία. Αντιδρώντας έμμεσα στη δημιουργία μιας ξεχωριστής κατηγορίας για την ασιατική pop, το κορεατικό συγκρότημα επιλέγει να προστατεύσει την καλλιτεχνική του αξία. Η κίνηση αυτή αναδεικνύει τις αντιφάσεις της Ακαδημίας Ηχογράφησης, την ώρα που κορυφαίοι ακαδημαϊκοί και θαυμαστές καταγγέλλουν τον θεσμοθετημένο διαχωρισμό των μη δυτικών καλλιτεχνών από την κεντρική σκηνή.
Οι BTS αποφάσισαν να γυρίσουν την πλάτη στα Βραβεία Grammy, ακριβώς τη στιγμή που η κατάκτηση της κορυφής φαινόταν πιο σίγουρη από ποτέ. Τα επτά μέλη του συγκροτήματος επέλεξαν να μην υποβάλουν τη μουσική τους για συνεκτίμηση στην επόμενη τελετή απονομής, στέλνοντας ένα ηχηρό μήνυμα προς τη μουσική βιομηχανία.
Με κοινές αναρτήσεις τους την Τετάρτη 29 Ιουλίου στις ιστορίες των προσωπικών τους λογαριασμών στο Instagram, τα μέλη του συγκροτήματος εξήγησαν ότι επιθυμούν να ακούγεται η μουσική τους χωρίς γεωγραφικούς και γλωσσικούς περιορισμούς.
«Ελπίζουμε ότι η μουσική μπορεί να ακουστεί και να αγαπηθεί γι’ αυτό που είναι, πέρα από περιοχές ή γλώσσες», δήλωσαν, ανοίγοντας ξανά τη συζήτηση για τον τρόπο με τον οποίο οι μεγάλοι θεσμοί αξιολογούν την τέχνη.
Η απόφαση αυτή έρχεται ως άμεση απάντηση στη δημιουργία της νέας κατηγορίας «Best Asian Pop Music Performance» (Καλύτερη Ερμηνεία Ασιατικής Pop Μουσικής) από την Ακαδημία Ηχογράφησης. Η κατηγορία αυτή στοχεύει σε κυκλοφορίες που προέρχονται από τις ασιατικές αγορές και χρησιμοποιούν ασιατικές γλώσσες, όμως για πολλούς λειτουργεί ως ένας τρόπος να κρατηθούν οι ξένοι καλλιτέχνες μακριά από τις μεγάλες κατηγορίες.
Για τους BTS, η στάση αυτή αποτελεί μία ριζική αλλαγή πορείας. Στο παρελθόν, τα μέλη τους δεν έκρυβαν ότι τα Grammy ήταν ο μεγάλος τους στόχος, περιγράφοντάς τα ως την «τελευταία κορυφή» που έπρεπε να κατακτήσουν.
Μεταξύ 2021 και 2023, το συγκρότημα συγκέντρωσε πέντε υποψηφιότητες για τραγούδια όπως το «Dynamite», το «Butter», το «My Universe» και το «Yet to Come», καθώς και για τη συμμετοχή του στον δίσκο «Music of the Spheres» των Coldplay. Παρά την τεράστια εμπορική τους επιτυχία και την παγκόσμια απήχηση, έφυγαν κάθε φορά από την τελετή με άδεια χέρια.
Σήμερα όμως, η θέση του συγκροτήματος στην παγκόσμια σκηνή είναι τελείως διαφορετική. Τον περασμένο Μάρτιο, μετά την ολοκλήρωση της στρατιωτικής τους θητείας, κυκλοφόρησαν τον πέμπτο τους δίσκο με τίτλο «ARIRANG», ο οποίος έκανε ντεμπούτο στο No. 1 του Billboard 200 και κυριάρχησε στα charts 23 χωρών.
Το αγγλόφωνο τραγούδι τους «SWIM» έκανε ντεμπούτο απευθείας στο No. 1 του Billboard Hot 100. Λίγο αργότερα, στις 25 Μαΐου, σάρωσαν στα American Music Awards κερδίζοντας και το βραβείο του Καλλιτέχνη της Χρονιάς, ενώ στις 19 Ιουλίου εμφανίστηκαν στο ημίχρονο του τελικού του Παγκοσμίου Κυπέλλου Ποδοσφαίρου στο MetLife Stadium του Νιου Τζέρσεϊ, μαζί με τη Madonna, τη Shakira και τον Justin Bieber.
Η ειρωνεία είναι ότι το «SWIM», όντας γραμμένο στα αγγλικά, δεν θα μπορούσε καν να είναι υποψήφιο στη νέα κατηγορία για την ασιατική pop. Η μεγαλύτερη επιτυχία της χρονιάς από το κορυφαίο K-pop συγκρότημα του πλανήτη αποκλείεται αυτόματα από μία κατηγορία που υποτίθεται ότι φτιάχτηκε για να τιμήσει τη μουσική της περιοχής τους.
Αυτή η αντίφαση αναδεικνύει τα επιχειρήματα όσων βλέπουν στη νέα κατηγορία μία προσπάθεια περιθωριοποίησης. Η Stephanie Choi, επίκουρη καθηγήτρια εθνομουσικολογίας στο Πανεπιστήμιο του Colorado Boulder, εξήγησε ότι η κατηγοριοποίηση με βάση τη φυλή υπονομεύει την αξιοκρατία.
«Αν αναλογιστούμε πώς η κατηγορία “Asian” δεν συνδέεται με μουσικά στοιχεία αλλά με τη φυλετική ταυτότητα των καλλιτεχνών, και πώς η φυλή ούτε αντιπροσωπεύει ούτε μπορεί δικαιωματικά να αντιπροσωπεύει πολιτισμικά χαρακτηριστικά, δεν υπάρχει καμία δικαιολογία για τα Grammy να χρησιμοποιούν τέτοια κατηγοριοποίηση στο όνομα της δικαιοσύνης», ανέφερε η Stephanie Choi.
Η ίδια πρόσθεσε μία κρίσιμη παρατήρηση για το πώς λειτουργεί αυτός ο διαχωρισμός: «Αντίθετα, ενέχει τον κίνδυνο να θεσμοθετηθεί η υπόθεση ότι οι Ασιάτες καλλιτέχνες χρειάζονται ξεχωριστή αναγνώριση αντί για ισότιμη αξιολόγηση».
Η κριτική προς την Ακαδημία Ηχογράφησης για τον τρόπο που αντιμετωπίζει τις μειονότητες δεν είναι πρόσφατη. Το 1989, η hip-hop κοινότητα μποϊκόταρε την τελετή επειδή η κατηγορία για το Καλύτερο Rap Τραγούδι αποκλείστηκε από την τηλεοπτική μετάδοση των βραβείων.
Αργότερα, το 1999, ο Jay-Z απείχε από τη διοργάνωση για να στηρίξει τον DMX, ενώ το 2021 ο The Weeknd σταμάτησε να υποβάλλει τη μουσική του μετά τον πλήρη αποκλεισμό του άλμπουμ «After Hours» και του τραγουδιού «Blinding Lights». Οι BTS έρχονται τώρα να προστεθούν σε μία μακρά λίστα καλλιτεχνών που αρνούνται να συμβιβαστούν με τους όρους της μουσικής βιομηχανίας των ΗΠΑ.
Οι θαυμαστές του συγκροτήματος υποστηρίζουν θερμά αυτή τη στάση. Η Ashleigh Wojciechowski, θαυμάστρια από τις Ηνωμένες Πολιτείες, εξέφρασε την απογοήτευσή της για τη νέα κατηγορία, χαρακτηρίζοντάς την ξεπερασμένη.
«Πιστεύω ότι οι BTS πιθανότατα ένιωσαν το ίδιο — ότι τους έβαζαν συνεχώς σε μικρά κουτιά και κατηγορίες επειδή τα Grammy δεν ήθελαν να τους δώσουν την προσοχή που αξίζουν», δήλωσε η Wojciechowski.
Από την άλλη πλευρά, ο διευθύνων σύμβουλος της Ακαδημίας Ηχογράφησης, Harvey Mason Jr., προσπάθησε να αμβλύνει τις εντυπώσεις. Δήλωσε ότι σέβεται την απόφαση του συγκροτήματος, αλλά επέμεινε ότι η νέα κατηγορία δημιουργήθηκε για να γιορτάσει τη διαφορετικότητα και την ανάπτυξη της pop σκηνής στην Ασία.
«Η υποβολή μουσικής σε μία κατηγορία είδους, όπως η Asian Pop, η Jazz ή η Country, δεν αποκλείει έναν καλλιτέχνη από το να υποβάλει υποψηφιότητα και να κριθεί στις γενικές κατηγορίες», ανέφερε ο Harvey Mason Jr.
Ο ίδιος συμπλήρωσε για να καθησυχάσει τις αντιδράσεις: «Η αναγνώριση σε μία κατηγορία είδους και η αναγνώριση στις γενικές κατηγορίες δεν αλληλοαποκλείονται. Ένας καλλιτέχνης μπορεί απολύτως να επιδιώξει και τα δύο».
Ωστόσο, για πολλούς αναλυτές, η εξήγηση αυτή δεν αρκεί για να κρύψει την πραγματικότητα. Ο Lee Gyu-tag, καθηγητής πολιτισμικών σπουδών στο Πανεπιστήμιο George Mason της Κορέας, σημείωσε ότι η κίνηση των BTS αποτελεί μία ευθεία αμφισβήτηση του αμερικανοκεντρικού μοντέλου.
«Η δημιουργία ενός ξεχωριστού βραβείου για την ασιατική μουσική, συμπεριλαμβανομένης της K-pop, ισοδυναμεί με τη δήλωση ότι η μη δυτική και η μη αγγλόφωνη μουσική θα αντιμετωπίζονται χωριστά από την κύρια σκηνή των Grammy», εξήγησε ο Lee Gyu-tag.
Για τον καθηγητή, η απόφαση του συγκροτήματος δείχνει ότι έχουν ξεπεράσει την ανάγκη για τέτοιου είδους επιβεβαίωση. «Για τους BTS, που κατέχουν ήδη μία θέση ανάμεσα στους παγκόσμιους μουσικούς και όχι απλώς στους Κορεάτες ή Ασιάτες καλλιτέχνες, υπάρχει μικρός λόγος να παραμένουν προσηλωμένοι στην αναγνώριση των Grammy», πρόσθεσε ο Lee Gyu-tag.
Υπάρχουν βέβαια και εκείνοι που βλέπουν το ζήτημα μέσα από ένα καθαρά εμπορικό πρίσμα. Ο μουσικοκριτικός Lim Hee-yun ανέφερε ότι τα Βραβεία Grammy πρέπει να αντιμετωπίζονται ως ένας τοπικός θεσμός των ΗΠΑ και όχι ως μία παγκόσμια διοργάνωση.
Θυμίζοντας τη γνωστή δήλωση του σκηνοθέτη Bong Joon-ho ότι τα Βραβεία Όσκαρ είναι απλώς μία τοπική υπόθεση, ο Lim Hee-yun υποστήριξε ότι η δημιουργία της ασιατικής κατηγορίας είναι μία επιχειρηματική απόφαση. «Αν κάποιος διαφωνεί με μία ασιατική κατηγορία, τότε θα μπορούσε εύκολα να αναρωτηθεί γιατί υπάρχει ξεχωριστή κατηγορία για τη latin pop», σημείωσε ο κριτικός.
Παρόλα αυτά, η κίνηση των BTS αναμένεται να επηρεάσει τον τρόπο που οι εταιρείες διαχειρίζονται τους καλλιτέχνες τους. Ένα στέλεχος δημοσίων σχέσεων από μεγάλη κορεατική εταιρεία ψυχαγωγίας εξήγησε ότι, ενώ οι BTS έχουν τη δύναμη να απέχουν, μικρότερα σχήματα εξακολουθούν να χρειάζονται την προβολή των βραβείων.
«Οι BTS βρίσκονται σε μία θέση που ελάχιστοι καλλιτέχνες μπορούν να αντιγράψουν. Για τις περισσότερες εταιρείες, η υποβολή υποψηφιότητας στα Grammy εξακολουθεί να προσφέρει σημαντική διαφημιστική αξία», ανέφερε το στέλεχος.
Το στέλεχος πρόσθεσε επίσης ότι η βιομηχανία θα παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις: «Οι εταιρείες θα περιμένουν να δουν αν η νέα κατηγορία θα προσφέρει πραγματικές ευκαιρίες στους Ασιάτες καλλιτέχνες ή αν τελικά θα τους κρατήσει περιορισμένους σε έναν ξεχωριστό χώρο».
Η συζήτηση για τα όρια της μουσικής και τον ρόλο των μεγάλων θεσμών παραμένει ανοιχτή, ειδικά όταν καλλιτέχνες όπως οι KATSEYE καταφέρνουν να κερδίσουν υποψηφιότητες στις γενικές κατηγορίες, όπως εκείνη του Καλύτερου Πρωτοεμφανιζόμενου Καλλιτέχνη στην φετινή τελετή των βραβείων, ερμηνεύοντας το τραγούδι «Gnarly».
Με το «όχι» τους, οι BTS δεν απέφυγαν απλώς άλλη μία περίοδο εικασιών για το αν θα κερδίσουν τελικά ένα βραβείο. Έθεσαν ένα θεμελιώδες ερώτημα για το αν οι θεσμοί είναι έτοιμοι να αποδεχθούν την παγκόσμια μουσική ισότιμα, ή αν θα συνεχίσουν να τη διαχωρίζουν με βάση τη γλώσσα και την καταγωγή.
