Η υπόθεση του «Fuk Sumn» κλείνει με εξωδικαστική συμφωνία, αναδεικνύοντας τις περίπλοκες ισορροπίες ανάμεσα στην καλλιτεχνική ελευθερία και τα πνευματικά δικαιώματα.
Ο Ye, ο καλλιτέχνης που παλαιότερα γνωρίζαμε ως Kanye West, κατέληξε σε συμβιβασμό σχετικά με την αγωγή που είχαν καταθέσει εναντίον του τρεις ράπερ από το Μέμφις. Οι ενάγοντες κατηγορούσαν τον αστέρα της μουσικής για «κατάφωρη» παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων, υποστηρίζοντας ότι χρησιμοποίησε sample από δικό τους τραγούδι στο άλμπουμ «Vultures 1», παρά το γεγονός ότι οι διαπραγματεύσεις για την αδειοδότηση είχαν παγώσει.
Η δικαστική διαμάχη, η οποία ξεκίνησε στα τέλη του 2024, επικεντρώθηκε στο τραγούδι «Fuk Sumn». Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, το συγκεκριμένο κομμάτι περιλαμβάνει παράνομα samples από το κομμάτι «Drink a Yak (Part 2)» που κυκλοφόρησε το 1994. Οι καλλιτέχνες που διεκδίκησαν το δίκιο τους είναι ο Criminal Manne (Vanda Watkins), ο DJ Squeeky (Hayward Ivy) και ο αείμνηστος Kilo G (Robert L. Johnson Jr.).
Όπως έχει συμβεί σε αρκετές άλλες περιπτώσεις εναντίον του Ye, η αγωγή υποστήριζε ότι οι εκπρόσωποι του καλλιτέχνη είχαν πράγματι έρθει σε επαφή με τους κατόχους των δικαιωμάτων για τη νόμιμη χρήση του sample. Ωστόσο, η πλευρά του Ye φέρεται να συνέχισε τη χρήση του υλικού κανονικά, παρόλο που οι συνομιλίες κατέρρευσαν χωρίς να επιτευχθεί τελική συμφωνία.
Σε δικαστικά έγγραφα που κατατέθηκαν την Τετάρτη, οι δικηγόροι τόσο του Kanye West όσο και των εναγόντων δήλωσαν ότι «κατέληξαν σε μία κατ’ αρχήν συμφωνία διευθέτησης που επιλύει όλες τις μεταξύ τους αξιώσεις» και ότι βρίσκονται στη διαδικασία οριστικοποίησης των λεπτομερειών. Οι επίσημες καταθέσεις στο δικαστήριο δεν περιλάμβαναν συγκεκριμένους όρους της συμφωνίας.
Παραμένει αδιευκρίνιστο αν το «Fuk Sumn» θα υποστεί αλλαγές στη σύνθεσή του, αν θα αφαιρεθεί εντελώς από τις πλατφόρμες streaming ή αν ο West κατέβαλε κάποιο χρηματικό ποσό στους ενάγοντες ως αποζημίωση. Οι νομικοί εκπρόσωποι των δύο πλευρών απέφυγαν να προβούν σε άμεσα σχόλια ή να δώσουν περισσότερες λεπτομέρειες για το παρασκήνιο του συμβιβασμού.
Η συγκεκριμένη υπόθεση αποτελεί μία μόνο ψηφίδα στο μωσαϊκό των νομικών προβλημάτων που αντιμετωπίζει ο Ye κατά τη διάρκεια της πολυτάραχης πορείας του. Ο αμφιλεγόμενος ράπερ έχει βρεθεί αντιμέτωπος με περισσότερες από δέκα αγωγές για μη εξουσιοδοτημένη χρήση samples ή διασκευών (interpolation) μόνο από το 2019 και μετά.
Ανάμεσα σε αυτές ξεχωρίζει η πολύκροτη δικαστική μάχη με τους διαχειριστές της περιουσίας της Donna Summer, η οποία διευθετήθηκε το 2024. Στην περίπτωση των ράπερ του Μέμφις, η αγωγή που κατατέθηκε τον Νοέμβριο του 2024 περιέγραφε τη χρήση του τραγουδιού τους από τον Kanye West ως τόσο «θρασεία», που τα σημεία στα οποία εμφανίζεται το sample είναι «εύκολα διακριτά» από τον ακροατή.
Στην αρχή του τραγουδιού του Ye, ακούγεται ο Criminal Manne να ραπάρει έναν στίχο από το «Drink a Yak» που ξεκινά με τη φράση «smokin on a junt». Λίγα δευτερόλεπτα αργότερα, ο Kilo G ακούγεται να ερμηνεύει έναν άλλο στίχο: «Stop off at the liquor store, get your yak, then we headed for the indo».
Ο Ty Dolla $ign είχε αρχικά συμπεριληφθεί ως συγκατηγορούμενος στην αγωγή, ωστόσο ο ίδιος κατάφερε να έρθει σε ξεχωριστό συμβιβασμό και να αποσυρθεί από την υπόθεση τον Ιούλιο του 2025. Αυτή η εξέλιξη άφησε τον Kanye West ως τον κύριο στόχο της νομικής επίθεσης των τριών καλλιτεχνών.
Οι δικηγόροι των εναγόντων υποστήριξαν ότι οι εκπρόσωποι του West προσπάθησαν να νομιμοποιήσουν το sample νωρίτερα εκείνη τη χρονιά, αφού το «Fuk Sumn» είχε ήδη κυκλοφορήσει στο κοινό. Οι συνομιλίες αυτές φέρεται να διήρκεσαν μήνες, αλλά διακόπηκαν απότομα τον Ιούνιο του 2024, όταν ενημερώθηκαν ότι «ο YE απέλυσε ολόκληρη τη νομική και επιχειρηματική του ομάδα, μένοντας χωρίς καμία νομική εκπροσώπηση».
«Παρά την πολυαναμενόμενη επίλυση που προέκυψε από αρκετούς μήνες έντονων διαπραγματεύσεων, οι ενάγοντες ενημερώθηκαν ότι θα έπρεπε να περιμένουν μέχρι να έρθει σε επαφή μαζί τους η νέα νομική εκπροσώπηση του εναγόμενου YE», ανέφερε χαρακτηριστικά η αγωγή. Αυτή η ασυνέπεια στην επικοινωνία φαίνεται πως ήταν η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι για τους καλλιτέχνες του Μέμφις.
Ένας άλλος δικηγόρος του Kanye West φέρεται να επιχείρησε αργότερα να ξεκινήσει εκ νέου τις διαπραγματεύσεις για το sample. Σύντομα όμως, η πλευρά των εναγόντων ενημερώθηκε ότι και αυτός δεν συνεργαζόταν πλέον με τον ράπερ, με αποτέλεσμα να μην επιτευχθεί ποτέ καμία επίσημη συμφωνία μέχρι πρόσφατα.
«Οι ενάγοντες δεν έδωσαν ποτέ την άδειά τους στους εναγόμενους για μία τέτοια χρήση της μουσικής τους», σημείωσαν οι δικηγόροι των τριών ράπερ στην επίσημη τοποθέτησή τους. Η στάση αυτή υπογράμμισε την πάγια θέση τους ότι η καλλιτεχνική αναγνώριση πρέπει να συνοδεύεται από τον απαραίτητο σεβασμό στην πνευματική ιδιοκτησία των πρωτότυπων δημιουργών.
Ο εξωδικαστικός συμβιβασμός επιτρέπει στον Kanye West να κλείσει ένα ακόμη ανοιχτό μέτωπο, ενώ παράλληλα δίνει μία ηθική και πιθανώς οικονομική ικανοποίηση σε καλλιτέχνες που είδαν το έργο τους να χρησιμοποιείται χωρίς τη συγκατάθεσή τους.
Με την οριστικοποίηση των όρων, το κεφάλαιο του «Fuk Sumn» φαίνεται να κλείνει οριστικά για τα δικαστήρια. Ωστόσο, η συζήτηση για το πώς το sampling μπορεί να ισορροπήσει ανάμεσα στον φόρο τιμής και την εκμετάλλευση παραμένει πιο επίκαιρη από ποτέ.
