Η ανατομία μιας παρεξηγημένης σιωπής και η συναισθηματική παράλυση μπροστά στο αδιανόητο.
Η ιστορία της μουσικής είναι γεμάτη από στιγμές που πάγωσαν τον χρόνο, αλλά λίγες παραμένουν τόσο παρεξηγημένες όσο εκείνα τα δευτερόλεπτα έξω από ένα στούντιο ηχογράφησης στο Λονδίνο, τον Δεκέμβριο του 1980. Ο Paul McCartney, έχοντας μόλις πληροφορηθεί τη δολοφονία του John Lennon, στάθηκε μπροστά στους δημοσιογράφους και ψέλλισε μία φράση που θα τον στοίχειωνε για δεκαετίες: «Είναι ζόρικο, έτσι δεν είναι;».
Για πολλούς, αυτή η αντίδραση φάνηκε ψυχρή, σχεδόν αδιάφορη. Σήμερα, μέσα από το νέο ντοκιμαντέρ «Man On The Run», ο γιος του John, Sean Ono Lennon, έρχεται να αποκαταστήσει την αλήθεια πίσω από εκείνο το παγωμένο βλέμμα, προσφέροντας μία βαθιά ανθρώπινη οπτική σε μία από τις πιο σκοτεινές στιγμές του σύγχρονου πολιτισμού.
Το «Man On The Run», σε σκηνοθεσία του Morgan Neville, καταπιάνεται με τη ζωή του Paul McCartney μετά τη διάλυση των Beatles, εστιάζοντας στην προσπάθειά του να βρει ξανά τον εαυτό του μέσα από τους Wings και την κοινή πορεία με τη Linda McCartney. Ωστόσο, η σκιά του θανάτου του Lennon παραμένει ένα κεντρικό, επώδυνο σημείο αναφοράς.
Ο Sean Ono Lennon, που σήμερα διανύει το 50ό έτος της ηλικίας του, μιλά στην ταινία για την περιβόητη εκείνη συνέντευξη του Paul, εξηγώντας γιατί ποτέ δεν την ερμήνευσε ως έλλειψη ενσυναίσθησης.
«Πάντα παρατηρώ το βλέμμα στα μάτια του και τον τόνο της φωνής του. Ένιωθα πραγματικά ότι ήταν κάποιος που αδυνατούσε να επεξεργαστεί αυτό που συνέβαινε», αναφέρει ο Sean Ono Lennon στο ντοκιμαντέρ.
Η ανάλυσή του αγγίζει τον πυρήνα του σοκ, εκείνη την κατάσταση όπου το μυαλό αρνείται να δεχτεί την πραγματικότητα για να προστατεύσει την ψυχή. «Φαινόταν σχεδόν ρομποτικός, κάτι που νομίζω ότι ορισμένοι εξέλαβαν ενδεχομένως ως ψυχρότητα, αλλά εγώ ποτέ δεν το είδα έτσι, γιατί καταλάβαινα ακόμη και τότε πώς είναι όταν συμβαίνει κάτι τόσο τρομερό».
Ο John Lennon ήταν μόλις 40 ετών όταν έπεσε νεκρός έξω από το διαμέρισμά του στη Νέα Υόρκη, στις 8 Δεκεμβρίου 1980. Η είδηση συγκλόνισε τον πλανήτη, αλλά για τον Paul McCartney, δεν ήταν απλώς η απώλεια ενός παγκόσμιου ειδώλου· ήταν ο χαμός του ανθρώπου με τον οποίο μοιράστηκε μία «χημεία που συμβαίνει μία φορά στα χίλια χρόνια», όπως χαρακτηριστικά περιγράφει ο Sean.
Ο ίδιος αποκαλύπτει μάλιστα μία άγνωστη λεπτομέρεια: ο πατέρας του, παρά την ένταση που υπήρξε μετά τη διάλυση της μπάντας, άκουγε συχνά στο πικάπ του το άλμπουμ «McCartney» του 1970.
Η Stella McCartney, η οποία επίσης καταθέτει τη δική της μαρτυρία στην ταινία, έρχεται να συμπληρώσει το κενό ανάμεσα στη δημόσια εικόνα και την ιδιωτική συντριβή. Θυμάται έντονα τη στιγμή που το τηλέφωνο χτύπησε στο σπίτι τους και την αντίδραση του πατέρα της, η οποία απείχε έτη φωτός από τη «ρομποτική» εμφάνιση μπροστά στις κάμερες.
«Θυμάμαι εκείνη τη στιγμή. Θυμάμαι το τηλέφωνο να χτυπάει. Θυμάμαι μία αντίδραση, τη μεγαλύτερη που είχα δει ποτέ, και εκείνον να φεύγει από την κουζίνα και να βγαίνει έξω» εξομολογείται η Stella McCartney. «Αυτό ήταν σπαρακτικό, πραγματικά σπαρακτικό».
Η αντίθεση ανάμεσα στην ιδιωτική οδύνη και τη δημόσια αμηχανία είναι κάτι που ο ίδιος ο Paul McCartney είχε προσπαθήσει να εξηγήσει στο παρελθόν. Σε παλαιότερη συνέντευξή του, είχε παραδεχτεί πως ήταν «πιθανότατα πιο συγκλονισμένος από τους περισσότερους ανθρώπους όταν πέθανε ο John».
Η δυσκολία του να διαχειριστεί το πένθος του μπροστά στα φώτα της δημοσιότητας ήταν πάντα ένα χαρακτηριστικό του.
«Είχα πολύ προσωπικό πένθος. Δεν είμαι πολύ καλός στο δημόσιο πένθος» είχε δηλώσει. «Το μόνο που μπόρεσα να ψελλίσω ήταν “Είναι ζόρικο”. Δεν μπορούσα να πω τίποτα άλλο εκτός από αυτό. Απλώς δεν μπορούσα. Ούτε ο George [Harrison], ούτε ο Ringo [Starr]. Κανείς δεν βγήκε με μεγάλες δηλώσεις, γιατί μας ήταν πολύ αγαπητός. Ήταν απλώς ένα τεράστιο σοκ».
Το ντοκιμαντέρ «Man On The Run» δεν περιορίζεται μόνο σε αυτή τη στιγμή, αλλά χρησιμοποιεί τη σχέση των δύο ανδρών ως τον συναισθηματικό άξονα της εξέλιξης του Paul McCartney. Ο Sean Ono Lennon σημειώνει πως, αν και η διάλυση των Beatles ανάγκασε τον πατέρα του να ενηλικιωθεί, ο θάνατος του John ήταν η στιγμή της «πραγματικής ενηλικίωσης» για όλους όσοι είχαν μείνει πίσω.
Η ταινία εμπλουτίζεται με ακυκλοφόρητο υλικό και αρχειακές συνεντεύξεις της Linda McCartney, του ίδιου του John Lennon και άλλων συνεργατών, προσφέροντας μία σφαιρική εικόνα της δεκαετίας του ’70, μιας περιόδου γεμάτης αμφισβήτηση αλλά και καλλιτεχνική αναγέννηση.
Η κατάθεση του Sean λειτουργεί ως μία μορφή συγχώρεσης και κατανόησης, όχι μόνο για τον Paul McCartney, αλλά για οποιονδήποτε έχει βρεθεί στη θέση να πρέπει να αρθρώσει λόγο την ώρα που ο κόσμος του καταρρέει.
Το «Man On The Run» αναμένεται να αποτελέσει ένα ορόσημο για τους λάτρεις της μουσικής ιστορίας, όχι μόνο για τις σπάνιες λήψεις του, αλλά για την ειλικρίνεια με την οποία προσεγγίζει το τέλος μιας εποχής και την αρχή μιας άλλης. Ο Paul McCartney, στα 83 του χρόνια πλέον, βλέπει την κληρονομιά του να επανεκτιμάται μέσα από το πρίσμα της αλήθειας και της ανθρωπιάς, αφήνοντας πίσω του τις παρεξηγήσεις του παρελθόντος.
