Όταν η φωνή της Alice Merton ακούστηκε χωρίς την άδειά της στα ηχεία ενός listening party του Kanye West, η Γερμανίδα τραγουδίστρια βρέθηκε παγιδευμένη σε μια συνεργασία για την οποία δεν συμφώνησε ποτέ, ανοίγοντας ένα σκληρό μέτωπο που μόλις έφτασε στο τέλος του.
Στις 4 Νοεμβρίου, ο Kanye West βρισκόταν κάτω από τους προβολείς του Λος Άντζελες για την επίδειξη μόδας «Yeezy Season 01» στον χώρο του Yeezy Flagship Droam 1, προβάλλοντας την εικόνα ενός καλλιτέχνη που επιμένει να επιστρέφει στο επίκεντρο. Δύο ημέρες αργότερα, ωστόσο, μακριά από τις πασαρέλες, οι δικηγόροι του υπέβαλαν ένα κρίσιμο έγγραφο που έβαζε τέλος σε μια από τις πιο φορτισμένες ηθικά και νομικά υποθέσεις των τελευταίων ετών.
Την Πέμπτη, ο ομοσπονδιακός δικαστής Fernando L. Aenlle-Rocha έκανε δεκτό το αίτημα για απόρριψη της αγωγής περί παραβίασης πνευματικών δικαιωμάτων που είχε καταθέσει εναντίον του West η Alice Merton, επικυρώνοντας τον εξωδικαστικό συμβιβασμό των δύο πλευρών.
Η ιστορία που έφτασε στο γραφείο του δικαστή ξεκίνησε σε μια σκοτεινή αίθουσα ακρόασης τον Δεκέμβριο του 2023. Εκεί, ο West –ο οποίος πλέον συστήνεται ως Ye– παρουσίασε για πρώτη φορά το τραγούδι «Gun to My Head», μια συνεργασία με τον Kid Cudi και τον Ty Dolla $ign που συγκέντρωσε τεράστιο ενδιαφέρον, καθώς σηματοδοτούσε την επανένωση του West με τον Cudi έπειτα από αρκετά χρόνια.
Πάνω στον ρυθμό της παραγωγής, όμως, κυριαρχούσε η γνώριμη μελωδία και η φωνή της Merton από το παλαιότερο τραγούδι της «Blindside». Σύμφωνα με τη δικογραφία, το τραγούδι του 2024 «Gun to My Head» ενσωμάτωσε ένα sample του «Blindside» που κάλυπτε το μεγαλύτερο μέρος της βασικής του μελωδικής γραμμής, χρησιμοποιώντας παράλληλα αυτούσια την εναρκτήρια φωνητική ηχογράφηση «I sat down with a gun to my head», η οποία μετατράπηκε στον κυρίαρχο στίχο του νέου τραγουδιού.
Για τη Γερμανίδα τραγουδίστρια και τραγουδοποιό, η έκπληξη εκείνων των ημερών μετατράπηκε γρήγορα σε οργή. Χωρίς να έχει υπάρξει καμία προηγούμενη επικοινωνία για την παραχώρηση άδειας, διάφορες ιστοσελίδες έσπευσαν τον Δεκέμβριο του 2023 να γράψουν πως η ίδια συμμετείχε πρόθυμα στο τραγούδι του West, αφήνοντάς την, όπως ανέφερε η αγωγή της, «δικαιολογημένα σοκαρισμένη και ταπεινωμένη».
Όταν το πρώτο άλμπουμ «Vultures» κυκλοφόρησε στις 8 Φεβρουαρίου 2024, το «Gun to My Head» έλειπε από τα τραγούδια του δίσκου. Μία εβδομάδα αργότερα, στις 15 Φεβρουαρίου, η εταιρεία εκκαθάρισης δικαιωμάτων του West φέρεται να προσέγγισε την πλευρά της Merton ζητώντας εκ των υστέρων άδεια.
Λίγες εβδομάδες μετά, η απάντηση ήταν κατηγορηματικά αρνητική, με την τραγουδίστρια να υπογραμμίζει πως «οι αξίες του έρχονται σε αντίθεση με τις δικές μας αξίες».
Στην αγωγή που κατέθεσε πέρυσι, η Merton περιέγραψε τον εαυτό της ως άμεση απόγονο επιζώντων του Ολοκαυτώματος, τονίζοντας πως αρνήθηκε να εγκρίνει το sample επειδή ήταν «απρόθυμη να συμβιβάσει τις προσωπικές της πεποιθήσεις». Διαμήνυσε μάλιστα πως δεν επρόκειτο ποτέ να δώσει τη συγκατάθεσή της στον καλλιτέχνη εξαιτίας του ιστορικού του σε «αντισημιτικά, ρατσιστικά σχόλια».
Όταν το «Vultures 2» έφτασε τον Αύγουστο του 2024, το «Gun to My Head» δεν βρέθηκε στην επίσημη έκδοση, όμως ο West δεν το άφησε στην άκρη: το συμπεριέλαβε για λίγο σε μια ψηφιακή deluxe έκδοση του άλμπουμ που διατέθηκε προς πώληση μόλις για δύο ημέρες, το έπαιξε σε επιπλέον listening parties και είδε πειρατικές εκδοχές του να κατακλύζουν το YouTube.
Η απουσία του τραγουδιού από την κανονική κυκλοφορία του «Vultures 2» έφερε τη Merton αντιμέτωπη με το μένος μέρους του κοινού του ράπερ. Σύμφωνα με όσα κατήγγειλε η ίδια, θαυμαστές του West «επέρριψαν την ευθύνη στη Merton επειδή δεν ενέκρινε» το sample, φτάνοντας στο σημείο να της στέλνουν «απειλές κατά της ζωής της».
Η καλλιτέχνιδα κατηγόρησε τον West ότι «δεν έκανε τίποτα για να σταματήσει την κακοποίηση, επιτρέποντας στους θαυμαστές του να την εκφοβίζουν και να την παρενοχλούν».
Από την πλευρά τους, οι δικηγόροι του West επιχείρησαν να αποδομήσουν τη νομική βάση της μήνυσης, υποστηρίζοντας ότι η Merton δεν διέθετε τα απαραίτητα αποδεικτικά στοιχεία για παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων, με το επιχείρημα ότι το «Gun to My Head» δεν ανέβηκε ποτέ σε πλατφόρμες streaming και περιορίστηκε σε εκείνη τη διήμερη ψηφιακή διάθεση του 2024.
Η δίκη είχε οριστεί για τον ερχόμενο Μάρτιο, ενώ μόλις τον Οκτώβριο –έναν μήνα πριν από τον συμβιβασμό– το δικαστήριο απέρριψε το αίτημα του West να αφαιρεθούν από τη δικογραφία όλες οι αναφορές στο Ολοκαύτωμα και τον αντισημιτισμό.
Στο έγγραφο της 6ης Νοεμβρίου, οι νομικοί εκπρόσωποι των δύο πλευρών γνωστοποίησαν πως κατέληξαν σε συμφωνία που τελεί «υπό την προϋπόθεση της εκπλήρωσης συγκεκριμένων υποχρεώσεων από τα μέρη», χωρίς οι όροι της να αποκαλυφθούν στη δικαστική εντολή.
Για τον West, η κόντρα με τη Merton προστέθηκε σε μια μακρά λίστα παρόμοιων δικαστικών περιπετειών, καθώς κατά τη διάρκεια της καριέρας του έχει βρεθεί κατηγορούμενος πάνω από δώδεκα φορές για μη αδειοδοτημένα samples και μουσικά δάνεια. Αν και συνήθως επέλεγε τον δρόμο του συμβιβασμού, νωρίτερα φέτος, τον Μάιο, κάθισε για πρώτη φορά στο εδώλιο για μια τέτοια υπόθεση.
Οι ένορκοι τον έκριναν υπεύθυνο για παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων σε μια πρώιμη εκδοχή του τραγουδιού «Hurricane», το οποίο κέρδισε στα Βραβεία Grammy και προερχόταν από το άλμπουμ «Donda» που κατέκτησε την κορυφή των charts το 2021. Το ζήτημα αφορούσε ένα ακυκλοφόρητο ορχηστρικό demo διάρκειας ενός λεπτού με τίτλο «MSD PT2», το οποίο είχε ακουστεί μπροστά σε 40.000 θεατές σε μια sold-out βραδιά παρουσίασης του «Donda» τον Ιούλιο του 2021 στο Mercedes-Benz Stadium της Ατλάντα.
Κατά τη διάρκεια εκείνης της εξαήμερης δίκης, οι δικηγόροι των τεσσάρων συνθετών του «MSD PT2» διεκδίκησαν μερίδιο από τα έσοδα ύψους περίπου 5,6 εκατομμυρίων δολαρίων που αποκόμισε ο West από τα εισιτήρια, τα αναμνηστικά προϊόντα και τη συμφωνία μετάδοσης της εκδήλωσης με την Apple Music. Το δικαστήριο όρισε τελικά συνολική αποζημίωση 438.558 δολαρίων, επιμερίζοντας την ευθύνη στον ίδιο τον West προσωπικά για 176.153 δολάρια, στην εταιρεία του Yeezy LLC για επιπλέον 176.153 δολάρια, στη Yeezy Supply για 41.625 δολάρια και στη Mascotte Holdings για 44.627 δολάρια.
Εκπρόσωπος του ράπερ χαρακτήρισε τότε την ετυμηγορία «αποτυχημένο εκβιασμό», υποστηρίζοντας ότι οι ενάγοντες είχαν απαιτήσει 30 εκατομμύρια δολάρια πριν από τη δίκη για να συμβιβαστούν.
Όλα αυτά εξελίσσονται με φόντο τη διαρκή κρίση που μαστίζει την καριέρα του West γύρω από τον αντισημιτισμό από το 2022, όταν είχε φτάσει στο σημείο να επαινεί δημόσια τον Χίτλερ και να διαθέτει προς πώληση μπλουζάκια με σβάστικες. Τον περασμένο Ιανουάριο, λίγο πριν από την κυκλοφορία του τελευταίου του άλμπουμ «Bully», ο Ye δημοσίευσε μια εκτενή απολογία στην εφημερίδα Wall Street Journal, αποδίδοντας εκείνες τις παρεκτροπές σε ένα τροχαίο ατύχημα του 2002 που του προκάλεσε σοβαρή εγκεφαλική βλάβη και διπολική διαταραχή.
«Λυπάμαι και νιώθω βαθιά συντριβή για τις πράξεις μου σε εκείνη την κατάσταση, και δεσμεύομαι για λογοδοσία, θεραπεία και ουσιαστική αλλαγή. Ωστόσο, αυτό δεν δικαιολογεί όσα έκανα. Δεν είμαι Ναζί ούτε αντισημίτης. Αγαπώ τον εβραϊκό λαό», έγραψε ο ράπερ στη δήλωσή του.
Έκτοτε, ο West προσπάθησε να στήσει μια δυναμική επιστροφή γεμίζοντας τεράστια στάδια σε μια σειρά συναυλιών μέσα στη χρονιά, διαπιστώνοντας ωστόσο πως το παρελθόν του εξακολουθεί να τον ακολουθεί. Προγραμματισμένες εμφανίσεις του στο Ηνωμένο Βασίλειο και την Πολωνία ακυρώθηκαν έπειτα από κυβερνητικές ανησυχίες για τις παλαιότερες αντισημιτικές του τοποθετήσεις, ενώ τον Ιούνιο ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής της Φλόριντα Rick Scott επιχείρησε δημόσια, αν και ανεπιτυχώς, να εμποδίσει τη συναυλία του στο Raymond James Stadium της Τάμπα.
Στα ηχεία του Yeezy Flagship Droam 1 τα φώτα έσβησαν και στον φάκελο του δικαστηρίου μπήκε η οριστική υπογραφή που έκλεισε την υπόθεση. Η φωνή της Alice Merton δεν θα ακουστεί ποτέ επίσημα στις πλατφόρμες streaming μέσα από το τραγούδι του Kanye West, αφήνοντας πίσω της μόνο τις θολές πειρατικές ηχογραφήσεις στο YouTube και έναν συμβιβασμό που σφραγίστηκε μακριά από τα φλας.
